blog

Synergie door co-locatie van logistieke bedrijven

Warehousing

Hoewel er steeds meer logistieke bedrijvenparken ontstaan, is er tot op heden weinig onderzoek uitgevoerd naar de effecten van ruimtelijke concentratie van logistieke vestigingen in deze parken. Deze concentratie kan voordelen opleveren voor zowel logistieke bedrijven als de maatschappij als geheel. Frank van den Heuvel laat dit zien in zijn proefschrift dat hij met succes verdedigde aan de Technische Universiteit Eindhoven. Een samenvatting.

Synergie door co-locatie van logistieke bedrijven

Het onderzoek richt zich op logistieke concentratiegebieden in Zuid-Nederland. Door de ligging tussen grote havens in Rotterdam en Antwerpen en het Europese achterland is de logistieke sector erg belangrijk voor de economische ontwikkeling van deze regio. Deze huisvest veel logistieke bedrijven, heeft een goede intermodale infrastructuur en investeert in het innovatievermogen in de logistiek. De resultaten van het onderzoek laten duidelijke synergievoordelen zien. Deze zijn zowel interessant voor de logistieke bedrijven (verhoging van de productiviteit) als voor de gehele maatschappij (meer bundeling, dus minder transport, efficiënter grondgebruik en meer gebruik van intermodaal transport).

Verhuisgedrag van logistieke bedrijven

Alvorens naar de voordelen van een vestiging in een logistiek concentratiegebied te kunnen kijken, heeft Van den Heuvel een definitie ontwikkeld van wat zo’n gebied kenmerkt. Het onderzoek richt zich op logistieke werkgelegenheid (van vestigingen gespecialiseerd in transport-, opslag-, en/of handelsactiviteiten) en beschrijft een methode die aan de hand van zowel absolute als relatieve concentratie van logistieke werkgelegenheid postcodegebieden als logistiek concentratiegebieden identificeert. Deze methode is toegepast op de logistieke sector in Noord-Brabant. Het verhuisgedrag van logistieke vestigingen ten opzichte van de geïdentificeerde logistieke concentratiegebieden laat zien dat logistieke bedrijven met meer dan vijf werknemers relatief vaak voor een locatie in een logistiek concentratiegebied kiezen. Dit verklaart gedeeltelijk de groei van de logistieke concentratiegebieden over de tijd. Met name logistieke vestigingen die verhuizen vanuit een logistiek concentratiegebied kiezen relatief vaak voor een nieuwe locatie in een (ander) logistiek concentratiegebied. Blijkbaar speelt ervaring met de voordelen een grote rol.

Synergie door co-locatie

Dat logistieke bedrijven relatief vaak voor logistieke concentratiegebieden kiezen is volledig logisch, gezien de voordelen die men kan behalen in deze gebieden. Aan de hand van een vragenlijstonderzoek onder 507 managers van logistieke vestigingen in Noord-Brabant en Limburg toont Van den Heuvel aan dat logistieke vestigingen in logistieke concentratiegebieden onder andere beter bereikbaar zijn over de weg, vaker transportcapaciteit uitwisselen met andere logistieke bedrijven en betere uitbreidingsmogelijkheden hebben dan logistieke vestigingen buiten logistieke concentratiegebieden. Vaak genoemde nadelen van co-locatie van logistieke vestigingen, zoals meer drukte op de wegen en een hogere grondprijs, worden niet bevestigd.

Daarnaast kan worden geconcludeerd dat logistieke vestigingen in zogenaamde verslogistieke parken meer informatie en transportcapaciteit uitwisselen met andere bedrijven. Dit kan worden geconcludeerd op eenzelfde vragenlijstonderzoek op de verslogistieke parken Fresh Park Venlo en FreshWorld Barendrecht. Bovendien drijven deze bedrijven meer last-minute handel dan logistieke vestigingen in niet-gespecialiseerde logistieke concentratiegebieden. Zowel co-locatie van logistieke vestigingen als specialisatie van logistieke concentratiegebieden is dus voordelig voor zowel logistieke bedrijven als de maatschappij als geheel.

Logistiek grondbeleid

Aangezien meer uitwisseling van transportcapaciteit niet alleen voordelig is voor de logistieke bedrijven zelf maar ook voor de maatschappij als geheel, hebben gemeenten een reden om logistieke concentratie te stimuleren bij de uitgifte van grond aan logistieke bedrijven. De uitkomsten van een vragenlijstonderzoek onder 89 (van de 113) gemeenten in de provincies Noord-Brabant, Limburg en Zeeland laten echter zien dat gemeenten met hun huidige manier van gronduitgifte niet actief sturen op het versterken van de ruimtelijke concentratie van logistieke bedrijven. Hoewel de verantwoordelijk wethouders en gemeentelijk ambtenaren van deze gemeenten wel de voordelen van ruimtelijke concentratie van logistieke vestigingen beamen, voeren veel gemeenten geen actief beleid om dit te stimuleren. Gemeenten blijken terughoudend om de controle over de eigen grond uit handen te geven. Het onderzoek toont wel aan dat de gemeenten in Zuid-Nederland de wil hebben om samen te gaan werken in de toekomst. Daarom lijkt een stap voor stap aanpak voor het invullen van een samenwerkingsverband tussen een aantal gemeenten gericht op het stimuleren van logistieke concentratie de meeste kans van slagen te hebben.


Meer informatie

Het proefschrift van Frank van den Heuvel is te downloaden via de deze link. Het samenvattingsboekje is hier te downloaden.

Reageer op dit artikel