blog

Is uw supply chain klaar voor de circulaire economie? De belangrijkste tips!

Supply chain 611

De circulaire economie. Het concept belooft ondernemers nieuwe verdienmodellen, marktkansen, innovatiepotentieel, interessante marges en tevens een lagere milieudruk Maar waar begin je met de transitie naar een circulair bedrijfsmodel? En waarom zou je dat eigenlijk doen? Welke voordelen levert het je concreet op in jouw situatie?

Is uw supply chain klaar voor de circulaire economie? De belangrijkste tips!

Een eerste oplossing is om de mate van circulariteit in een bedrijf te meten. Vervolgens ontstaat er een interessant zichzelf herhalend proces van voortdurende verbetering: 1) de meting maakt circulariteit zichtbaar en bespreekbaar. 2) Het geeft inzicht in het laaghangende fruit. Vervolgens 3) wordt het laaghangende fruit geplukt om de eerste verbeterslagen te maken. Dit is reden om 4) het eerste succes te vieren. Vervolgens herhaalt het proces zich en ontwikkelt een bedrijf kennis, kunde en ervaring om steeds verder te komen in de transitie van een lineaire naar een circulaire keten.

 

Lees ook
“Transitie naar circulaire economie gaat gewoon gebeuren”

 

Het doet denken aan een citaat van Lisa Jackson, vice president of environmental and social issues bij Apple die het volgende zei over Apple’s circulaire ambities: “We’re actually doing something we rarely do which is announce a goal before we’ve completely figured out how to do it… We’re a little nervous, but we also think it’s really important because, as a sector, it’s where we believe technology should be going”

 

 

 

Eén van ’s werelds meest bekende bedrijven met één van ’s werelds beste supply chains had de moed om als doelstelling te formuleren dat ze toe willen werken naar een productiesysteem waarin al haar producten worden gemaakt van hernieuwbare of hergebruikte materialen. En wanneer Apple een dergelijke doelstelling formuleert kunnen we ervan uitgaan dat ze er serieus werk van maken, zoals ook de ambitie om volledig van hernieuwbare energiebronnen gebruik te maken in enkele jaren is gerealiseerd.

Zoektocht Apple

Behalve van moed, getuigt het ook van visie, ambities en strategie. Dat laatste dient niet te snel vergeten te worden. Een bedrijf als Apple is zich er maar al te zeer van bewust dat bepaalde grondstoffen snel opraken, sommigen al binnen 15 jaar. Vergeten om hierop te anticiperen betekent op termijn grote problemen en een bedreiging  voor Apple’s concurrentiepositie. Echter, hoewel die dreiging misschien duidelijk is, wil nog niet zeggen dat de oplossing dat ook is. Daarom spreekt Lisa Jackson ook van een doel “before we’ve completely figured out how to do it”. Hoewel het bedrijf inziet dat circulariteit belangrijk is, zoekt het nog naar waar te beginnen.

 

 

Welke logistieke hotspot gaat circulair? – (Video)

 

Apple is niet uniek voor wat betreft bovenstaande uitdagingen. Steeds meer productiebedrijven in Nederland erkennen de noodzaak van circulariteit en tevens de financieel-aantrekkelijke voordelen die circulariteit aan bedrijven biedt. In een groot onderzoeksproject waarin we met Hogeschool Windesheim en de Universiteit van Aruba gezamenlijk met 12 bedrijven werken aan financieringsoplossingen als instrument om materialenketens te sluiten zien we minstens net zo veel visie, ambities en moed, maar tevens dezelfde vragen en uitdagingen. Eén van de dingen die ons opvalt is dat de bedrijven gaan zonder dat ze “completely figured out how to do it”. Ze gaan, ze herkennen de kansen, erkennen de noodzaak en leren door te doen. In een proces van trial & error ontdekken de innovatieve ondernemers wat wel en niet werkt en door simpelweg te gaan creëren ze een voorsprong op de concurrentie die nog niet onderweg is.

Circulair kent vele motivaties

Maar we denken dat het beter kan, slimmer kan. Zo zien we dat bijna elk deelnemend bedrijf aan het onderzoeksproject ergens anders begint met het circulair maken van de keten. Eveneens verschillen de motivaties om circulair te gaan ondernemen sterk tussen bedrijven. Hoewel die verscheidenheid mogelijk getuigt  van maatwerkoplossingen en daarom juist zeer sterk is, temeer omdat het in veel gevallen ook leidt tot significante kostenreducties, heeft de verscheidenheid nog een sterk trial & error karakter. Een stap verder gaan betekent voor bedrijven om circulariteit eerst te meten en inzichtelijk te krijgen. Meten is weten en helpt om geïnformeerde keuzes te maken over het hoe en waarom van circulariteit.

Prestatiemeetsysteem

Meten vereist vooreerst het formuleren van prestatiedoelen en prestatie-indicatoren. Vervolgens kunnen prestaties gemeten worden. Gebaseerd op promotieonderzoek aan de Universiteit van Twente zijn we gekomen tot een prestatiemeetsysteem dat bedrijven op keten-niveau inzicht geeft in hoe efficiënt bedrijven omgaan met grondstoffen en hulpstoffen. We doen dit door bijvoorbeeld het aandeel herbruikbare, hernieuwbare en niet herbruikbare grondstoffen in de productie te meten, te kijken naar snijverlies en andere vormen van afval, nieuwe toepassingen voor afval en het hergebruik van retourproducten. Aan de hand van acht prestatiedoelen geeft dit bedrijven een inzicht in waar ze staan. Dit inzicht wordt door bedrijven gebruikt om:

 

1.      kansen te identificeren om slimmer en efficiënter met grond- en hulpstoffen om te gaan.

2.      kansen te identificeren om slimmer met machines en ruimte om te gaan.

3.      te kunnen benchmarken met industrie- of sectorgemiddelden.

4.      te leren van bedrijven die op bepaalde aspecten beter scoren simpelweg door te vragen hoe ze dat doen.

5.      prestaties door de tijd heen te monitoren.

6.      afdelingsmuren beslechten en meerdere afdelingen bij elkaar te brengen rondom de vraagstuk hoe de prestaties voor een bepaald prestatiedoel verbeterd kunnen worden.

7.      contact te zoeken met consultants, experts of studenten om verbeterslagen te maken.

 

Auteurs: dr. Matthias Olthaar en drs. Dennis Vegter (NHL Stenden Hogeschool | Lectoraat Green Logistics)

Meer weten over het onderzoek en het prestatiemeetsysteem? dennis.vegter@stenden.com of matthias.olthaar@stenden.com;

Reageer op dit artikel