blog

Is het einde van supply chain management nabij?

Supply chain 4706

Hoewel niet altijd even leuk, is het in de snel veranderende wereld van belang om jezelf met enige regelmaat af te vragen of jouw organisatie kan overleven onder de nieuwe omstandigheden. En wat je nu kan of moet doen om in te spelen op de ontwikkelingen. Wat voor een organisatie geldt, is natuurlijk ook van toepassing op ons vakgebied. Het is daarom een relevante vraag of supply chain management nog wel een toekomst heeft.

Is het einde van supply chain management nabij?

Onlangs verscheen op de website van het toonaangevende Harvard Business Review (HBR) een alarmerend artikel onder de veelzeggende kop “the death of supply chain management”. Daarin scheppen de auteurs een deprimerend beeld over de toekomst van ons mooie vakgebied door te stellen dat:

Within 5-10 years, the supply chain function may be obsolete, replaced by a smoothly running, self-regulating utility that optimally manages end-to-end work flows and requires very little human intervention.” Om daarna te concluderen: “Clearly, the death of supply chain management as we know it is on the horizon. The managers and companies working to update their skills and processes today are the ones who will come out on top.

Supply chain is toch springlevend?

Zoals dat past bij de verschillende fasen van rouwverwerking is de eerste reactie van veel betrokkenen die van ontkenning. Vaak gehoorde redeneringen uit de supply chain community zijn dan iets als: “Hoe komen die lui daarbij? Supply chain management (SCM) is juist springlevend; kijk bijvoorbeeld maar eens naar de enorme vraag naar supply chain professionals.” Maar hoe begrijpelijk en terecht zulke tegenwerpingen ook zijn, het doet geen recht aan de essentiële onderliggende vraagstukken. Dergelijke ontkenning en/of denken dat het allemaal zo’n vaart niet loopt vormt zelden een bron voor noodzakelijke vernieuwing, vraag het maar aan Nokia of Kodak.

SCM volwassenheid stagneert

Ontegenzeggelijk is de belangstelling voor SCM de laatste decennia enorm gegroeid, zeker bij de grotere organisaties. De verregaande specialisatie op de core competence in combinatie met de sterke gereduceerde transactiekosten (door standaardisatie en spectaculaire nieuwe IT-mogelijkheden) maakten dat ketens steeds langer en complexer werden en dus meer aandacht dienden te krijgen. Wie stormachtig groeit hoeft zich geen zorgen te maken over de toekomst, zo denkt me vaak. Maar ondertussen is er wel degelijk reden voor de nodige zorgen. Zo blijkt bijvoorbeeld uit de Nationale Supply Chain Monitor 2017 dat de groei in SCM volwassenheid is gestagneerd: de gemiddelde SCM maturityscore blijkt steken op een magere 2,8 op een 1-5 schaal.

Supply chain is diffuus vakgebied

Nu is één score op één onderzoek natuurlijk niet maatgevend. Maar er zijn veel onderliggers die dit sombere beeld bevestigen. Zo is SCM nog steeds een diffuus vakgebied dat door verschillende organisaties ieder voor zich op een eigen manier wordt ingevuld. Soms is het een staffunctie soms zit het in de lijn. Soms bestaat SCM vooral uit logistiek en soms is het juist op inkoop georiënteerd. Hoewel SCM vooral bedoeld is om intern ‘silo-denken’ tegen te gaan, is onder de naam supply chain vaak een specifieke afdeling gevormd dat zo een silo op zich vormt. Hoewel ketens bedoeld zijn om strategische klantwaarde te leveren gaat het in de dagelijkse praktijk vooral over korte termijn doelen op het gebied van OPEX en OTIF. Daar waar duurzaamheid nieuwe kansen in de keten kan creëren wordt het doorgaans als ondergeschikt en beperkende factor beschouwd.

Supply chain professionals zijn langzaam

Het is bepaald geen nieuws dat er tal van nieuwe technologieën zijn die de supply chain substantieel kunnen veranderen; zo’n beetje elke conferentie en bijeenkomst gaat er over. Maar steeds weer blijkt dat supply chain professionals relatief langzaam zijn daar waar het gaat over het daadwerkelijk adopteren en implementeren van Blockchain, Robotisering, Logistiek 4.0, elektrisch vervoer en al die andere prachtige technologische innovaties. En ook op het gebied van sociale innovatie staan we vaak achter aan in de rij en kijken we liever eerst de kat uit de boom. Met Amazon.com als discutabel ideaal blijven we liever focussen op macht en winstgevendheid dan dat we opereren ketensamenwerking waarin gezamenlijke belangen en wederkerigheid de innovatie aanjagen.

Kortom, daar waar de wereld om ons heen razendsnel verandert, lijkt de gemiddelde supply chain professional pas op de plaats te maken. In gedachte de beroemde uitspraak van Jack Welch: “if the rate of change on the outside exceeds the rate of change inside, the end is in sight” is het niet zo heel raar om op te merken dat een dergelijke business-as-usual houding binnenkort spaak gaat lopen. De conclusie kan daarom zijn dat het HBR artikel misschien wel wat al te zwartgallig is door de SCM dood te voorspellen, dat die “smoothly running, self-regulating supply chain” echt nog toekomstmuziek is (als het al ooit zover komt) en dat supply chain wel degelijk nog heel lang een belangrijk aandachtspunt voor organisaties zal blijven. Maar er zijn voldoende tekens om aan te nemen dat het einde van SCM-as-we-know-it aanstaande is. Het lijkt inderdaad de hoogste tijd dat we als supply chain professionals onze competenties gaan matchen met wat de toekomst van ons vraagt.

Auteur: Prof. Jack van der Veen – hoogleraar supply chain management aan Nyenrode business universiteit. Van der Veen is een van de topdocenten van Collegereeks Logistiek Management van Logistiek Academy.

Reageer op dit artikel