blog

Mijn visie op de supply chain van 2030

Supply chain 2723

Hoe zien supply chains eruit in 2030? Bereid je voor op een keten met endless aisles, Physical Internet en on-demand warehousing.

Mijn visie op de supply chain van 2030

In mijn vorige blog schreef ik hoe ondernemingen de transformatie kunnen maken naar de supply chain van 2020. Dit keer wil ik een stap verder gaan en mijn visie delen op de supply chain van 2030. Waar 2020 relevant is voor de projecten van de komende jaren, is het beeld van 2030 van belang voor strategische keuzes in je onderneming.

Endless Aisles

Gezien de huidige trends, zullen digitalisering, duurzaamheid en flexibilisering van arbeid de aanjagers zijn van de verandering. De gevolgen van digitalisering zien we reeds overal om ons heen. Traditionele retailverkoop verschuift naar webshops en webshops transformeren naar marktplaatsen.

Grote partijen als Amazon, bol.com en Zalando openen hun poorten voor derden en fungeren meer en meer als online marktplaatsen. Bol.com verwacht dat partners op termijn de helft van de verkopen voor hun rekening zullen nemen. Niet zo’n gekke gedachte, bij Amazon is het nu al 50 procent.

Als moderne tussenpersonen snoepen de internetreuzen mee van de marges van de verkopers en tegelijkertijd hoeven ze door het ruimere aanbod vrijwel geen nee meer te verkopen aan hun bezoekers. De zogenaamde endless aisles zorgen voor meer omzet en grote klantloyaliteit. Vooralsnog heeft de Europese commissie Google Shopping teruggefloten als marktplaats der marktplaatsen. Maar de trend is duidelijk. Online marktplaatsen vallen niet weg te denken uit het beeld van 2030.

Open voor derden

Deze ontwikkeling vraagt om nieuwe logistieke netwerken die producten van verschillende eigenaren vanuit diverse plaatsen efficiënt en betrouwbaar kunnen verschepen naar die ene klant. Dat maakt het een stuk uitdagender dan wanneer het hele assortiment overzichtelijk onder het eigen dak ligt. De grote marktplaatsen Amazon en Zalando lopen tegen deze uitdaging aan en stellen niet alleen hun verkoopkanaal, maar ook hun fulfilment-operaties open voor derden. Bol.com volgt eveneens deze trend. Het nieuwe distributiecentrum in Waalwijk moet ruimte bieden voor fulfilment-diensten voor verkooppartners. Dan liggen alle producten weer onder één dak.

Onbetrouwbare logistiek

De achilleshiel van het verkoopmodel is immers de onbetrouwbare logistiek van de partners. Ondanks strenge eisen blijven hun logistieke prestaties nogal eens onder de maat en dat straalt af op het imago van de gehele webshop. De review-scores op vergelijkingssite kieskeurig.nl laten zien dat klanten van bol.com aanzien tevredener zijn dan die van bol plaza, het platform voor de verkooppartners op bol.com. De gemiddelde scores over het afgelopen jaar waren respectievelijk 7,9 en 3,5!

Zelf de logistiek van al je partners in de hand nemen, lijkt een paardenmiddel. Het is misschien weggelegd voor de groten der aarde, maar het is geen algemeen schaalbaar model voor de toekomst van 2030. Dus hoe ga je spullen van verschillende eigenaren die op diverse plaatsen liggen efficiënt en betrouwbaar naar je klanten verschepen? Als je niet oppast, dan rijzen de transportkilometers de pan uit. Dat strookt natuurlijk niet met de strenge duurzaamheidseisen van 2030. Slimme rit- en routeplanningssoftware, elektrische voertuigen en fietskoeriers bieden enig soelaas, maar de ware pijn in transport zit in de lage beladingsgraad. Ondanks dat exacte cijfers ontbreken, schat men in dat vrachtwagens gemiddeld slechts halfvol rijden en ongeveer een kwart van de tijd geheel leeg rijden. Bovendien lijkt de beladingsgraad te dalen de afgelopen jaren. Dat moet beter in 2030.

Physical Internet

Om het versnipperende vrachtaanbod van 2030 efficiënt te distribueren, moeten we vele vrachten bundelen tot volle vrachtwagenladingen. Dit vraagt om een open distributienetwerk. Het concept Physical Internet schetst zo’n netwerk. De bedenkers trekken de parallel tussen het verzenden van een pakketje en het versturen van een e-mailtje. Het maakt je niet uit over welke knooppunten je digitale berichtje gerouteerd wordt of wie de eigenaar is van die knooppunten, zolang je e-mailtje maar binnen afzienbare tijd op de plaats van bestemming arriveert. Datzelfde geldt in het Physical Internet voor pakketjes.

 

Platforms op oorlogspad (achtergrondartikel voor abonnees) 
Digitale marktplaatsen veroveren de e-commerce markt. De disruptieve initiatieven die webshops en consument bij elkaar brengen, storten zich ook meer en meer op de logistiek. Experts voorspellen een disruptieve werking voor vele sectoren. Ook voor de logistieke sector.
NAAR HET ARTIKEL

 

Voorbeelden

Samenwerkingsverbanden tussen transporteurs als TransMission, Palletways en Teamtrans kunnen we zien als voorlopers van dergelijke netwerken. Aangesloten vervoerders combineren hun vrachten onderling via een eigen netwerk van overslagcentra. Om echter werkelijk een flinke deuk in een pakje boter te slaan, is meer transportvolume nodig. Een mooie case op dit vlak komt van Unilever. Het bedrijf heeft veel volume, bij elkaar opgeteld zijn de dagelijkse vrachtkilometers gelijk aan twee keer de afstand naar de maan en terug. Van alle logistiek dienstverleners rijdt alleen DHL dagelijks meer kilometers. Unilever wist met de Europese UltraLogistik control tower 20 procent te besparen op de kilometers door de talloze vrachten slim te combineren via een netwerk van overslagcentra.

 

Uber-achtige wijze

Voor het Physical Internet hebben we dus een platform nodig dat vrachten eenvoudig aan transporteurs en eigen rijders koppelt en door een open netwerk van overslagcentra dirigeert. Partijen als Quicargo, Shipitsmarter en Shutl bieden reeds tools om op Uber-achtige wijze vrachten aan vervoerders te koppelen die met lege laadruimte in de buurt rondrijden. De chauffeurs hoeven nauwelijks om te rijden en halen op eenvoudige wijze rendement uit hun lege laadruimte. Ook logistiek dienstverlener CB Logistics heeft een slim transportplanningssysteem dat dagelijks berekent welke vrachten met de eigen vloot gedistribueerd worden en welke de logistiek dienstverlener uitbesteedt aan regionale vervoerders. Zo kun je pieken opvangen, beladingsgraad verhogen en tijdige levering garanderen, zelfs in uithoeken van je afzetgebied.

Minder belangrijk

Met een netwerk als het Physical Internet kan iedereen eenvoudig zijn spullen versturen. Bovendien kun je de voortgang van zendingen gemakkelijk online volgen. Waar grote internetpartijen Amazon, Zalando en bol.com momenteel de fulfilment van hun partners overnemen om de betrouwbaarheid te waarborgen, zal dit met een dergelijk efficiënt en betrouwbaar netwerk steeds minder belangrijk worden. Bijkomende voordelen zijn dat goederen niet per se in alle distributiecentra hoeven te liggen, maar voor een deel stroomopwaarts in de keten kunnen blijven om daar te wachten op orders. Dat scheelt kosten in het inbound transport. Bovendien zullen incourante voorraden afnemen, doordat goederen over een grotere markt afgezet worden. Tegelijkertijd kun je in een dergelijk netwerk met vooruitgeschoven voorraden dichtbij afzetgebieden zorgen voor snelle leveringen.

Warehousing in 2030

De supply chain van 2030 kenmerkt zich door het delen van voorraden en transportcapaciteit. Maar hoe ziet een warehouse eruit in 2030? Vanzelfsprekend staat het dak vol met zonnecellen. En verder zullen warehouses faciliteiten voor opslag en overslag moeten combineren om de diverse stromen te kunnen accommoderen. Een schoolvoorbeeld van een dergelijke operatie is het fulfilment center van Amazon. De internetreus heeft in Duitsland 9 fulfilmentcentra van zo’n 100.000 vierkante meter die als netwerk opereren. Als een bestelling uit meerdere fulfilmentcentra moet komen, dan worden de spullen via onderlinge cross-docking samengevoegd. In de VS heeft Amazon zelfs centra van 300.000 vierkante meter waar mensen en robots samenwerken.

On demand warehousing

Net als in het transport, hebben ook warehouses te kampen met pieken en dalen in voorraden en goederenstromen. Uitbesteding aan logistiek dienstverleners biedt voordelen doordat pieken en dalen van verschillende opdrachtgevers elkaar compenseren. Denk aan ijsjes in de zomer en diepvriesgroente in de winter. Desondanks is er regelmatig leegstand of ruimtegebrek in magazijnen. De nieuwe Nederlandse marktplaats Stockspots biedt hiervoor een oplossing met on demand warehousing. Evenals de Amerikaanse branchegenoot Flexe, stelt Stockspots bedrijven in staat om magazijncapaciteit te delen met derden voor periodes van enkele weken of maanden. Volgens de initiatiefnemers hebben inmiddels vijftig logistiek dienstverleners zich bij het initiatief aangemeld met een restcapaciteit van zo’n 400.000 palletplaatsen.

Online portal

Behalve de opslagruimte, zijn ook de inslag- en uitslagdiensten van het warehouse inbegrepen bij on demand warehousing. Via een online portal voer je orders in, bekijk je voorraadstanden en volg je de ontvangst en uitlevering van orders. Als je een klassieke samenwerking met een logistiek dienstverlener wilt starten, dan heeft dat behoorlijk wat voeten in aarde. Met name het koppelen van IT-systemen is een flinke klus. Uitbesteding voor periodes korter dan een jaar loont daarom niet. Stockspots en Flexe nemen deze drempels weg. Een ideale oplossing om pieken en dalen tijdelijk op te vangen of om voorraden dichtbij de afzetmarkt te leggen voor snelle levering.

Producenten

Wat betekenen deze ontwikkelingen voor de supply chain? Producenten distribueren nu veelal via traditionele kanalen als groothandels en retailers. Zij zullen de komende jaren hun voorraden moeten ontsluiten voor rechtstreekse leveringen. Dat kan zijn voor het bevoorraden van de endless aisles van de tussenhandel of voor directe verkoop aan de eindklanten. We zien Nike steeds meer direct aan consumenten leveren via de eigen webshop en via Amazon en daarmee een rechtstreekse concurrent worden van haar traditionele afnemers. Verder dienen producenten hun logistieke netwerk tegen het licht te houden. Is er voldoende flexibiliteit in transport en warehousing om pieken en dalen te kunnen opvangen en snel te kunnen leveren? NewWays is een inspirerend voorbeeld van netwerksamenwerking tussen producenten.

Groothandels

De rol van de groothandel komt onder druk te staan door online marktplaatsen die eveneens een breed assortiment aanbieden, door producenten die de groothandel omzeilen en door logistiek dienstverleners die vergelijkbare logistieke diensten leveren. Het is dus zaak dat de groothandel zijn rol versterkt als one-stop-shop met een breed assortiment en een uitstekende service. Dit kan met endless aisles en een sterk logistiek netwerk. Ontsluit voorraden van verkooppartners via jouw netwerk en bied, omgekeerd, jouw assortiment aan via marktplaatsen. Het onderscheid tussen de groothandel en de logistiek dienstverlener zal hierdoor vervagen. Het logistieke netwerk van de groothandel moet over voldoende flexibiliteit beschikken in warehousing en transport om klanten zowel in drukke als in rustige periodes goed te kunnen bedienen.

Retailers

Retailers verkopen via meerdere verkoopkanalen: winkels, webshops, marktplaatsen en de spraakassistenten en virtual reality stores van 2030. Retailers zullen hierbij deels uit eigen voorraden putten en deels uit voorraden van leveranciers of andere retailers. Net als bij de groothandel is het essentieel om geen nee te hoeven verkopen. Om snel te kunnen leveren, leggen retailers vooruitgeschoven voorraden dichtbij de markt, bijvoorbeeld via on demand warehousing op de momenten dat het nodig is.

Logistiek dienstverleners

Logistiek dienstverleners kunnen hun positie versterken door synergie te zoeken tussen opdrachtgevers. Niet alleen om pieken en dalen te compenseren, maar ook om opdrachtgevers onderling voorraden te laten delen en om orders aan dezelfde klanten gezamenlijk uit te leveren. Zo combineert logistiek dienstverlener Nabuurs de leveringen van Mars, Heinz en Nutricia onder één dak. Daarnaast is flexibiliteit cruciaal. Huur in drukke periodes warehousing, transport en medewerkers on demand in en stel in rustige periodes de vrije mensen en middelen beschikbaar aan anderen.

Conclusie

Hoe de wereld er werkelijk uit zal zien in 2030 blijft natuurlijk de vraag. Ontwikkelingen gaan snel de laatste tijd. Dat de rollen van producenten, groothandels, retailers en logistiek dienstverleners meer en meer door elkaar heen gaan lopen, staat echter buiten kijf. Bovendien mogen we verwachten dat de trends van flexibilisering van arbeid en bedrijfsmiddelen en het delen van capaciteiten en voorraden een vlucht zullen nemen. Endless aisles, Physical Internet en on demand warehousing zorgen voor betere benutting van voorraden, voertuigen en gebouwen en dat is niet alleen fijn onder de streep, maar bovendien een stuk duurzamer.

Auteur: Jeroen van den Berg is eigenaar van jvdbconsulting

Reageer op dit artikel