blog

Transparantie in supply chain: een niet ingeloste belofte?

Supply chain 5139

In het logistieke vakgebied wordt al jaren gediscussieerd over het belang van transparantie voor succes in de supply chain. Wat is vandaag de dag mogelijk op het gebied van supply chain visibility? En hoe creëren bedrijven meer transparantie in de keten? Richard Groenendijk geeft antwoord.

Transparantie in supply chain: een niet ingeloste belofte?

De resultaten van verschillende marktstudies in logistiek en supply chain management vertonen één overeenkomst: transparantie in de keten is hét thema dat de respondenten steevast een hoge prioriteit toekennen. Dat is niet voor niets. Transparantie levert talrijke voordelen op, van een betere dienstverlening tot een hogere klanttevredenheid. Tegelijkertijd neemt de impact van verstoringen in de keten af en daardoor indirect ook de kosten voor transport en handling.

Leiders en volgers

De Aberdeen Group heeft in een rapport geprobeerd de voordelen van transparantie in cijfers uit te drukken. De analisten hebben onderscheid gemaakt tussen leiders in supply chain visibility (de 20 procent van de onderzochte bedrijven die al een hoge mate van transparantie hebben gerealiseerd) en de volgers (de resterende 80 procent). Vervolgens hebben zij de cijfers van deze groepen op het gebied van kosten en kwaliteit met elkaar vergeleken. De resultaten staan in onderstaande grafiek.

welcher-vorteil-bringt-transparenz (1)

Vertaling: Visiblity van leiders vs. volgers – Aantal uitleveringen on time in full – Aantal toeleveringen on time in full – Aantal bedrijven dat de kosten per eenheid heeft gereduceerd – Aantal bedrijven dat de out-of-stocks heeft gereduceerd

Ondanks de voordelen bestaat in de praktijk een grote discrepantie tussen het belang dat bedrijven aan transparantie hechten en de daadwerkelijke realisatie van visibility-projecten. In een enquête van adviesbureau Supply Chain Insights noemt 96 procent van de ondervraagden transparantie in de keten op het gebied van transport belangrijk, maar beoordeelt niet meer dan 53 procent hun eigen prestaties op dit gebied als goed. Veel bedrijven compenseren het gebrek aan transparantie met hogere veiligheidsvoorraden, spoedzendingen, inzet van snellere transportmodaliteiten en overuren – met hogere kosten als gevolg.

Horden: mensen en standaarde

Wat is de reden dat bedrijven niet goed scoren op supply chain visibility? Volgens prof. dr. Michael Henke van het Fraunhofer Institut für Materialfluss und Logistik zijn daarvoor meerdere redenen aan te voeren. “De informatie om de transparantie in de keten te verhogen is ruim voldoende aanwezig. De vraag is in hoeverre deze informatie uit te wisselen, te standaardiseren en te interpreteren is.”

De informatiebehoefte en interpretatie van data kan per supply chain-partner flink verschillen. Een zeevrachtexpediteur kijkt bijvoorbeeld compleet anders naar een concrete levering als de ontvangende logistiek dienstverlener die in een centrale hub een optimaal geplande crossdock-operatie moet voorbereiden.

Tegelijkertijd zijn de verschillen in data-standaarden en semantiek van de gebruikte IT-systemen bijna even groot. Dat deze tools nog altijd voornamelijk op interne processen van bedrijven zijn gericht, maakt het extra lastig. Het verwerken van externe informatie wordt niet ondersteund of is technisch uiterst complex. Het resultaat is dat logistieke ketens onvoldoende ruimte bieden aan de noodzakelijke informatiestroom.

Samenwerking en vertrouwen

Een andere hoge horde op weg naar meer transparantie wordt gevormd door de supply chain-partners die hun informatie moeten doorgeven. Dat begint met de toeleverancier in China die op tijd moet doorgeven als een container de boot heeft gemist. Dat betreft echter ook de heftruckchauffeurs die een doos van hun vorken laten vallen of de vrachtautochauffeurs die in de file staan. In de praktijk blijkt dat leveranciers en klanten het vaak niet eens kunnen worden over het uitwisselen van informatie. Soms willen ze hun data niet doorgeven omdat systemen dat in de weg staan, soms uit angst dat de informatie niet vertrouwelijk wordt behandeld.

De bereidwilligheid van ketenpartners en medewerkers is een andere bepalende factor. Alle stakeholders in de supply chain moeten willen meewerken om volledige transparantie te realiseren. Dat lukt alleen met samenwerking – druk uitoefenen of sancties heffen heeft geen zin. Cruciaal is dat alle belanghebbenden het nut en de meerwaarde inzien en vertrouwen hebben.

Technologie is voorhanden

Wat technologie betreft, zijn de systemen voor volledige transparantie in de keten vandaag de dag al voorhanden. Veel softwareleveranciers hebben visibility-software met uiteenlopende functionaliteit ontwikkeld (zie kaderstuk hieronder), vaak gebaseerd op platformtechnologie. Deze software heeft als taak om alle resources, capaciteiten, voorraden en processen in de supply chain te tonen en de informatie-uitwisseling tussen de supply chain-partners te vereenvoudigen.

Functionaliteiten en componenten van visibility-software

• Informatieplatform. De benodigde informatie van alle betrokkenen wordt op een centrale plek beschikbaar gesteld.
• Supply chain planning. Voor een optimale planning moeten alle deelprocessen inclusief mijlpalen in de software worden afgebeeld.
• Monitoring. De mijlpalen en doorlooptijden bepalen de keten en vormen de basis voor een proactieve monitoring.
• Alerting. Om te voorkomen dat prestaties in het gedrang komen is een systeem nodig dat alarm slaat als bepaalde mijlpalen niet worden gehaald
• Reporting. Deze module verzamelt, aggregeert en interpreteert de data uit alle onderliggende systemen. Dat maakt het mogelijk om processen te optimaliseren en fouten te analyseren.

Visibility-software vereist dat gegevens uit uiteenlopende bronnen in verschillende formaten toegankelijk worden gemaakt en dat de verschillende schakels in de keten met elkaar worden geïntegreerd. Dat betekent uitwisseling van voorraadgegevens, in- en verkoopgegevens, planningsinformatie en informatie over fysieke goederenstromen. De uitdaging is om standaarden te ontwikkelen voor een efficiënte uitwisseling van deze gegevens.

Ook belangrijk voor gegevensuitwisseling is de exacte definitie van de events die elke processtap of statusverandering aanduiden. Uitgekiende alerting-systemen zijn nodig om belanghebbenden tijdig te informeren en verdere acties op te starten zodra afwijkingen ontstaan die vooraf vastgestelde grenswaarden overschrijden.

Blinde vlekken

Sommige bedrijven zetten al visibility-software in, maar vaak kampen ze nog met blinde vlekken in de supply chain. Volgens analisten van Aberdeen bevinden de grootste blinde vlekken zich in de inbound supply chain. Minder dan de helft van de bedrijven monitort de processen van leveranciers. De grootste blinde vlekken:

  • De aankomst van grondstoffen
  • De voortgang in productieprocessen
  • De productieplanning

Beter voor elkaar is het in de outbound supply chain. Maar liefst 90 procent houdt de leveringen aan klanten in de gaten, in ongeveer de helft van de gevallen met behulp van visibility-software. Ook het vertrek van transporteurs richting klanten en de voortgang in magazijnen wordt goed in de gaten gehouden.

Eigen bril afzetten

Hoe kunnen bedrijven nog meer transparantie realiseren? Een belangrijke succesfactor is goed projectmanagement en bijbehorende factoren zoals commitment van het topmanagement, een goede organisatiestructuur en duidelijke doelstellingen. Uiteraard is het belangrijk om ook goed inzicht in de informatiebehoefte te hebben.

Visibility-projecten hebben een wisselwerking op verschillende afdelingen van bedrijven – en natuurlijk op de partners in de supply chain. Al hun processen moeten worden afgestemd. Een goede projectplanning helpt daarbij en voorkomt onaangename verrassingen. Dat betekent ook dat al bij de start van een dergelijke project de ‘eigen bril’ moet worden afgezet. Deelnemers moeten zich afvragen wat de impact van de oplossing is op alle betrokkenen in de keten.

Vijf vragen visibility-project

Voor aanvang van een visibility-project dient u onderstaande vijf vragen te beantwoorden:

  1. In welke bedrijfsprocessen is meer transparantie vereist?
  2. Bij welke mijlpalen in het proces is die transparantie nodig?
  3. Over welke objecten heeft u informatie nodig?
  4. Wie krijgt deze informatie en op welke manier?
  5. Moet u voor partners in de supply chain ook informatie beschikbaar stellen?

Een laatste wijsheid: projecten die beogen alle doelen tegelijk te realiseren, zijn meestal gedoemd te mislukken. Daarom geldt ook als het gaat om transparantie in de keten: groot denken, maar klein beginnen.

Auteur Richard Groenendijk is general manager van AEB Nederland

Reageer op dit artikel