blog

Demand planning tools: wat is er en hoe kies je?

Supply chain

Demand planning tools: wat is er en hoe kies je?
Figuur 1: Aantal nieuwe implementaties in de Benelux, 2005-2006

Welke demand planning tools en leveranciers bestaan er voor het ondersteunen van de vraagvoorspelling? Capgemini heeft recent de ontwikkelingen op de markt van demand planning software onderzocht. Roel Delnooz en Dennis Pronk, beiden adviseur bij Capgemini, gaan in op de conclusies van het onderzoek en geven aanbevelingen voor een juiste keuze.

Capgemini brengt in het rapport “Demand planning tools 2007” in kaart wat de marktpositie en functionaliteit is van de verschillende leveranciers van demand planning applicaties in de Benelux. Meer algemeen geeft het rapport ook inzicht in ontwikkelingen op het gebied van demand planning.

       

 

Integraal onderdeel

Demand planning is zeker niet nieuw. Al sinds jaar en dag proberen bedrijven hun verwachte vraag te voorspellen. Ook specifiek voor dit proces ontwikkelde IT-applicaties worden al jaren aangeboden. Maar de aandacht voor demand planning in bedrijven is wel veranderd. Het belang van een goede demand planning als startpunt voor een goed draaiende supply chain is inmiddels breed onderkend. Demand planning processen worden nu verder geïntegreerd met supply planning en financiële planning.

 

Dit gebeurt vaak via strak geregisseerde plancycli. Hierdoor krijgt het top management inzicht in de consequenties van de forecast voor productie, voorraad, omzet en resultaat op de middellange termijn. We spreken dan over Sales and Operations Planning (S&OP) of Integrated Business Planning. De inzet van de oorspronkelijk logistiek georiënteerde vraagvoorspelling voor bedrijfsbrede business planning wordt gezien als een van de belangrijkste trends voor de komende jaren. Dit stelt uiteraard hoge eisen aan de kwaliteit van demand planning en de IT-ondersteuning hiervan.

         

 

Volgende stap: volwaardige IT-ondersteuning

In essentie is het plannen van vraag en het afstemmen daarvan op het aanbod voor een groot deel het verzamelen en vergelijkbaar maken van informatie. Informatie die afkomstig is van veel verschillende partijen. Informatie die steeds weer veranderd en omvangrijker wordt als gevolg van een dynamische markt. Voor het professionaliseren van de demand planning functie in een bedrijf is een meer geavanceerde IT-ondersteuning vaak een belangrijke randvoorwaarde. Uit eerder onderzoek is gebleken dat veel organisaties nog gebruik maken van de traditionele excelsheets of standaard ERP-functionaliteit (¹).

 

Dit lijkt gezien de huidige stand van zaken op de markt voor demand planning pakketten toch echt een gemiste kans. De applicaties op de markt voor demand planning gaan qua functionaliteit echt een stuk verder dan Excel. Om een verdere stap te maken in de professionalisering van het demand planning proces is het voor veel bedrijven dan ook gewenst om op zoek te gaan naar een passende IT-ondersteuning die specifiek is ontwikkeld voor het demand planning proces.Voor het selecteren van de juiste applicatie is het belangrijk om scope, leverancierseisen en functionele eisen te bepalen. We zullen deze drie aspecten hieronder verder uitdiepen.

       

 

Scope van de tool

Demand planning is een functie die veel relaties heeft met andere functies in een bedrijf. De organisatie moet bepalen welke functie met welk systeem zal worden ondersteund. Daarmee kan men dan de scope voor de eigen demand planning tool bepalen. Wil men bijvoorbeeld ook het budgetteringsproces ondersteunen met de demand planning tool? In welk systeem worden eventuele acties en promoties financieel gepland en geëvalueerd? En waar vindt optimalisatie van prijzen en omzet plaats? De antwoorden op dit soort vragen bepalen de scope van een toekomstige demand planning tool. Tevens dienen eventuele noodzakelijke interfaces in kaart te worden gebracht.

          

 

Leverancier: aanwezigheid, continuïteit en productsuite

Betrouwbaarheid en continuïteit van de leverancier zijn altijd belangrijke criteria bij het opstellen van een short list. Men implementeert immers een tool met het doel om hier jaren gebruik van te maken. Ook de lokale aanwezigheid van de leverancier met een substantieel aantal werknemers zal de implementatie vergemakkelijken en is van belang indien men een snelle service wenst bij problemen.

 

Uit het onderzoek blijkt dat er in de Benelux twee leiders zijn in een grotendeels lokale markt: de globale speler SAP (met APO) voor de grote bedrijven en de lokale speler Infolog (met SLIM4) voor de middelgrote bedrijven (zie figuur 1).

 

 

Ook de totale productsuite van de leverancier kan een rol spelen bij de selectie. De demand planning applicatie zal immers geen eiland vormen in het IT-landschap, maar zal moeten communiceren met al aanwezige of ook nog te selecteren plannings- en/of ERP-applicaties. Uit het onderzoek blijkt dat het aandeel van ERP-leveranciers in de demand planning markt is gegroeid, maar de meeste deelnemers in het onderzoek zijn leverancier van planningsoplossingen.

               

 

Leverancier: branche focus

De karakteristieken en de complexiteit van het voorspellen van de vraag kunnen sterk verschillen van branche tot branche; denk aan verschillen in aantal SKU’s, soort vraagpatronen, het belang van promoties, de levenscyclus van producten, tijdseenheid van planning en planning horizon. Tot een aantal jaren geleden was het aanbod aan demand planning oplossingen echter nog vrij uniform voor de verschillende branches. Maar met de verdere professionalisering is ook een verdere segmentering tot stand gekomen: de meeste leveranciers richten zich op een beperkt aantal branches.

 

Bij het selecteren van een nieuw systeem voor demand planning is de branchefocus van de leverancier en het pakket belangrijk. Dit geeft aan in hoeverre de functionaliteit is ontwikkeld voor de specifieke situaties in een branche en welke richting de leverancier kiest bij het ontwikkelen van nieuwe functionaliteit in de toekomst. Ook geeft deze focus een beeld van het gevoel dat de implementatieconsultants hebben voor specifieke aandachtspunten in een specifieke branche.

 

In het rapport wordt een overzicht gegeven van de branchefocus per leverancier. Figuur 2 geeft een overzicht van het aanbod aan pakketten per branche. De figuur geeft duidelijk aan dat het aantal pakketten waaruit een bedrijf kan kiezen sterk verschilt van branche tot branche.

 

 

Functionaliteit: statistische forecasting

Alle aan het onderzoek deelnemende pakketten leveren inmiddels ruime ondersteuning voor statistische forecasting. De pakketten bieden een omvattende reeks forecast algoritmes en mechanismen voor het aggregeren en disaggregeren van informatie van bijvoorbeeld product- of klantniveau naar productgroep- of klantgroepniveau. Statistische forecasting is daarmee geen functionaliteit meer met veel onderscheidend vermogen.

 

De gebruikersvriendelijkheid bij het gebruik van statistische forecast functionaliteit is nog wel een belangrijk aandachtspunt bij een selectie. Immers, de planner moet het systeem niet gaan ervaren als een “blackbox”, maar hij moet begrijpen waarom het systeem een bepaalde forecast geeft. Is dit niet zo, dan accepteert de planner de resultaten wellicht niet en zal hij eerder geneigd zijn deze handmatig aan te passen, daarbij de voorspellende kracht van de forecastmodellen negerend. Het middel schiet het doel zo voorbij.

            

 

Functionaliteit: specifieke eisen voor consumentenmarkt

Vooral in de consumentenmarkt wordt een groot deel van de verkopen gerealiseerd middels promoties en introductie van nieuwe producten. Dit introduceert een hele nieuwe dynamiek in het demand planning proces. De consumentenmarkt is een belangrijke focus voor bijna alle leveranciers van demand planning pakketten, en deze bieden dan ook allemaal wel functionaliteit voor promoties en introducties.

 

Voorbeelden zijn het apart plannen van baseline en promoties, automatisch opschonen van historische gegevens, promotie-upliftfactoren en het kopiëren van vraagpatronen van een bestaand naar een nieuw product. Toch is dit een gebied van aandacht bij een selectie, omdat de functionaliteit tussen de pakketten varieert van heel basaal tot behoorlijk uitgebreid. Zo worden automatische bepaling van uplift en kannibalisatie niet door alle pakketten ondersteund. 

 

Nog groter zijn de verschillen in functionaliteit voor het daadwerkelijk managen van promoties (trade promotion management), middels promotiebudgetten en kalenders. En slechts drie van de deelnemende pakketten bieden ondersteuning aan price/ revenu optimisation. Bij het laatste dient overigens worden aangetekend dat het implementeren en gebruiken van deze functionaliteit ook een zeer grote inspanning van de organisatie vraagt.

              

 

Functionaliteit: ondersteuning van het multidisciplinaire proces

Nieuwe functionaliteit was de laatste jaren met name gericht op het ondersteunen van het bedrijfsproces van demand planning: verschillende afdelingen in het bedrijf delen informatie en zijn betrokken bij de demand review. Vaak zijn dan ook formele verantwoordelijkheden afgesproken voor dit proces. Voorbeelden van functionaliteit voor dit proces zijn workflow management en multi-level forecasting, dat aanpassing van de forecast op verschillende niveaus mogelijk maakt.

 

Een groot aantal pakketten uit het onderzoek biedt ondersteuning voor het op deze wijze gestructureerd verzamelen van informatie uit verschillende bronnen. Ook hier is basisfunctionaliteit vaak geen issue meer, en is gebruiksgemak inmiddels het sleutelwoord. Nieuwe gebruiksvriendelijke rapportage mogelijkheden geven planners en managers de mogelijkheid om snel inzicht te krijgen in uitzonderingsgevallen, trends en forecastaccuraatheid.

Rapport

Het rapport “Demand planning applications 2007” is te bestellen via de website van Capgemini.

 

Bronnen

(¹) Vraagvoorspelling: geen magie maar hard werken, P. Tielemans, D. Pronk, C. Erents, 2006, Capgemini en ECR Nederland

Reageer op dit artikel