blog

Hoe ziet de logistiek er in 2016 uit?

Distributie

2016 lijkt nog heel ver weg, terwijl onze huidige supply chains ons al voldoende kopzorgen geven. Toch schuilt er een gevaar in het onderschatten van de trends die zich aan het aandienen zijn. Door hier op tijd op in te spelen hebben bedrijven de mogelijkheid om de toekomst vorm te geven.

De snelheid van technologische ontwikkelingen, de dynamiek van energieprijzen, overheidsreguleringen en globalisering zullen de agenda’s van de toekomstige supply-chain managers steeds nadrukkelijker gaan bepalen.

Logistieke partijen die een rol willen spelen in de waardeketen van de toekomst moeten in onderlinge samenwerking op die veranderingen inspelen. Een van de belangrijkste transformaties is de veranderende wijze om producten te produceren en te distribueren. Kees Jacobs legt hier uit hoe.

 

Rapport 2016

Dat is precies de insteek van het rapport ‘2016: The Future Value Chain’ van Capgemini en het Global Commerce Initiative (GCI, een samenwerkingsverband van internationale spelers in deze industrie, zoals WalMart, Tesco, Ahold, Carrefour, Nestlé, Unilever en P&G). Dit rapport focust op de veranderende dynamiek in de maatschappij en in de industrie die bepalend zal zijn voor de toekomst van het bedrijfsleven, en biedt een totaalvisie op de totale waardeketen voor consumentenartikelen, van productie tot consumptie.

 

Trends en ontwikkelingen

De consumentenindustrie zal de komende jaren in toenemende mate te maken krijgen met allerlei trends en ontwikkelingen. Een aantal daarvan zal niet (of slechts beperkt) beïnvloedbaar zijn voor individuele partijen. Bijvoorbeeld op macro-economisch of ecologisch gebied (klimaatverandering), demografische veranderingen (vergrijzing), nieuwe technologieën (mobiele technologieën, RFID, virtual reality) en overheidsreguleringen. Toch is het van belang voor individuele partijen om hier op een juiste wijze te anticiperen.

 

Drie verandergebieden

Daarnaast zijn er drie verandergebieden waarop individuele bedrijven wel degelijk invloed kunnen uitoefenen, en mede richting kunnen geven hoe deze zich zullen ontwikkelen: consumentengedrag, de fysieke product-flow en de informatie-flow.

 

1. Consumentengedrag: de consument van morgen

Een van de grootste uitdagingen voor de consumentenindustrie betreft het effectief inspelen op het grillige gedrag van consumenten en hun veranderende voorkeuren. Hoeveel invloed fabrikanten van consumentenproducten zelf ook proberen uit te oefenen op hun klanten, en hoeveel macht de retailer ook heeft in de waardeketen – de consument is uiteindelijk de échte baas. Maar de consument van nu is heel anders dan de consument van gisteren – en morgen zal deze verandering nog veel groter en invloedrijker zijn.

 

Inzicht in voorkeuren

Capgemini heeft een onderzoek uitgevoerd onder 2000 consumenten in vier landen (waaronder Nederland) om meer te weten te komen over het veranderende consumentengedrag in de toekomst. Zonder daarbij overigens te claimen dat dit precies te voorspellen valt – want consumenten weten immers op dit moment echt niet hoe ze zich over pakweg tien jaar zullen gedragen. Maar toch is het goed iets meer zicht te krijgen op de huidige voorkeuren en intenties van consumenten – als startpunt voor een nieuwe dialoog die fabrikanten en retailers met consumenten zullen moeten aangaan.

 

Duurzaamheid

Een paar bevindingen. Zo’n 80 procent van de consumenten vindt duurzaamheid een belangrijke factor bij het maken van keuzes voor bepaalde winkels of producten – hoewel slechts 20 procent hier echt meer voor wil betalen. Consumenten zijn zich in grote mate bewust van de mogelijkheden van allerlei nieuwe technologieën (zoals web-ordering, blogs/review-sites, mobiele interactie inclusief betalen) – en een groeiend percentage gaat daar ook gebruik van maken. Consumenten waarderen en verwachten in toenemende mate een persoonlijke benadering. Ze staan erg open om informatie uit te wisselen – als het ze maar voordelen oplevert waarbij persoonlijke promoties veruit het belangrijkst worden gevonden. De behoefte aan online shopping en home-delivery zal alleen maar fors groeien – hoewel dat wel per categorie verschilt. Interessant is ook dat vormen van wijkdistributie met ophaalfaciliteiten gewaardeerd worden.

 

2. De fysieke product-flow: synchronisatie, integratie en sustainability

Op het gebied van de fysieke supply chain liggen voldoende uitdagingen voor fabrikanten en retailers. Ondanks allerlei ECR-samenwerkingsinitiatieven in de afgelopen jaren kenmerkt de supply chain zich op dit moment nog steeds vooral door een opeenvolging van suboptimaal bestuurde processtappen bij de verschillende betrokken partijen die toch nog voornamelijk in silo’s werken, met diverse voorraadpunten en transportmodi in combinatie met gefragmenteerde planningssystemen. De 2016-toekomstvisie beschrijft twee kernelementen: synchronisatie en integratie. Daarnaast komt nadrukkelijk naar voren dat ‘home fulfilment’ een belangrijke rol gaat spelen. Het is ook duidelijk dat bij toekomstige supply chain vernieuwingen het aspect ‘duurzaamheid’ een bijzonder belangrijke factor zal zijn.

 

Supply chain synchronisatie

Synchronisatie betekent dat de waardeketen op een dynamische en gecoördineerde manier aangestuurd wordt (op basis van één geconsolideerd demand-signaal) en dat supply op een adequate wijze afgestemd wordt op de actuele vraag.

Het is belangrijk dat deze synchronisatie over de hele waardeketen plaatsvindt, zover mogelijk upstream. Immers, beschikbaarheid van grondstoffen, andere ingrediënten en verpakkingen is cruciaal om producten op het juiste moment in de juiste hoeveelheid beschikbaar te hebben.

 

Actuele vraag

Nieuwe vormen van gedistribueerde productie en dynamische planning zullen nodig zijn om flexibel te kunnen anticiperen op de actuele vraag (bv massaproductie van basisproducten in lage lonen landen in combinatie met een lokale assembly / customisation dicht bij de klant). Productie on-demand vraagt om een ‘lean’ productieproces welke ook in kleinere batches rendabel kan produceren, met aansluitend een frequentere customer replenishment (waarbij meer shared deliveries zullen plaatsvinden om dit ook rendabel te kunnen doen).

 

Ordersystemen zullen ook veel meer ‘demand-driven’ gaan worden. Natuurlijk zal forecasting een rol blijven spelen, maar omwille van een snelle reactietijd zal de real-time verwerking van actuele demand-data (bv Point-of-Sales data of online bestellingsdata) steeds belangrijker worden.

 

Supply chain integratie

Integratie houdt in dat partijen beter zullen moeten samenwerken in hun fysieke distributie. Dit zal niet alleen door efficiencyverbeteringen gedreven worden, maar zeker ook door zaken als energiebeschikbaarheid, dichtslibbende wegen en reguleringen ten aanzien van distributie in binnensteden.

Zo zal er meer focus komen op geografisch georiënteerde distributielogistiek in plaats van louter retailer georiënteerde logistiek. Bijvoorbeeld door het delen van distributiecentra, magazijnen en cross-dock operaties alsook group deliveries (bv transportpooling). Met name op het gebied van stadsdistributie zullen allerlei nieuwe concepten kans krijgen om zich te ontwikkelen. Een mooi voorbeeld hiervan is CityCargo in Amsterdam.

 

Home fulfilment

De 2016 visie voorziet in een sterke groei van home-fulfilment – gedreven door een steeds verdergaande gemaksbehoefte bij consumenten. Dit brengt echter wel een aantal logistieke uitdagingen met zich mee op het gebied van individuele order-picking en thuisafleveringen. Kritische massa zal een belangrijk aspect zijn om dit op een rendabele manier te kunnen opzetten.

In deze context is het te verwachten dat nieuwe vormen van wijkdistributie zullen gaan ontstaan. In deze concepten zullen verschillende distributiestromen bij elkaar komen op een centraal punt in een woonwijk (bv een convenience-winkel), van waaruit consumenten de goederen kunnen ophalen. Volgens het genoemde Future Consumer onderzoek is zo’n 20 procent van de consumenten hierin geïnteresseerd.

 

Sustainability aspecten als parameter voor supply chain design

De huidige supply chains voor consumentengoederen zijn voornamelijk ontworpen op parameters als efficiency en (schap-)beschikbaarheid. Echter, hier zullen een aantal nieuwe design parameters aan toegevoegd worden rondom ‘sustainability’ (bijvoorbeeld: zuiniger omgaan met energie, minder C02 uitstoot). De uitdaging is daarbij: hoe kan ik mijn supply chain duurzamer maken, zonder dat dit ten koste gaat van de kostenefficiency en schapbeschikbaarheid ?

Oplossingen hiervoor zullen worden gevonden in innovatieve initiatieven op het gebied van collaborative logistics en/of nieuwe transportmodes, instore logistics (bv shelf-ready products), efficiënte assets (bv. greenhouses, fuel/load efficient vehicles) en recycling logistics.

 

3. De informatie-flow: informatie-uitwisseling als fundament voor samenwerking

Samenwerking in de keten is alleen mogelijk als alle betrokken partijen op een transparante manier relevante gegevens kunnen uitwisselen. Dit betekent onder andere dat basale master-data (bv generieke productgegevens) volledig gesynchroniseerd moeten zijn. En daarbovenop kunnen allerlei andere gegevens uitgewisseld worden, zoals bijvoorbeeld Point-of-Sales data, supply chain visibility-data (bv gebaseerd op RFID-chips), promotieplanningen en (al dan niet anonieme) gedragsgegevens van consumenten. Zodat pro-actief samengewerkt kan worden, anticiperend op problemen die zich kunnen voordoen, en niet louter het oplossen van problemen die zich al hebben voorgedaan…

 

Complete transparante

Complete informatietransparantie is echter nog heel ver weg. Naast onderling vertrouwen is ook standaardisatie hierbij cruciaal. Zoals bijvoorbeeld de basale standaarden die nodig zijn voor Global Data Synchronisatie (GDS). Het goede nieuws is dat deze standaarden beschikbaar zijn – echter: het vermogen van bedrijven om intern hoogkwalitatieve gegevens te kunnen managen laat nog sterk te wensen over. Er ligt nog een hele uitdaging voor retailers en fabrikanten om de datakwaliteit te verhogen en om de adoptie van GDS te laten groeien. En om vervolgens nieuwe gegevensuitwisselingen op te zetten, bijvoorbeeld op basis van RFID-data.

 

Kees Jacobs spreekt op de vakbeurs ICT&Logistiek 2007

Reageer op dit artikel