blog

Gaan we van Lean 1.0 via Industrie 4.0 naar Logistiek 4.0?

Supply chain 3030

Lean komt steeds vaker naar voren in logistieke omgevingen. Ook de theorie op het gebied van lean ontwikkeld door. Hessel Visser zet de nieuwste inzichten op een rijtje. ‘Lean is geen doel op zich en zeker geen eindstation.’

Gaan we van Lean 1.0 via Industrie 4.0 naar Logistiek 4.0?
Ir. Hessel Visser is veelgevraagd spreker, consultant, docent en auteur van logistieke best sellers zoals Werken met Logistiek

We hebben het afgelopen jaar in een serie van acht blogs kunnen lezen dat lean geen rocket science is. De successen zijn uitermate verschillend. Lean vraagt om een gecoördineerde aanpak en mag nooit een doel op zich zijn. Het is ook zeer de vraag of de lean aanpak in alle gevallen heilzaam werkt. Sterker nog: ik ben er van overtuigd dat lean in vele gevallen helemaal niet werkt. Ook zien we organisaties die doorslaan, zoals betoogd is in de blog ‘Doorslaan op lean: plaszakken en andere ongein’. Daarnaast moeten we opletten dat het alleen leunen op de oude lean technieken. De vraag is wat er allemaal hierna moet gaan gebeuren. Lean is geen eindstation, zeker niet in de logistiek. Al enige jaren terug schreef ik een stuk ‘Industrie en logistiek 4.0: op naar Smart Connectivity’, misschien was dat toen nog wat te vroeg voor de logistieke sector. Nu moeten we echter wel aan de slag om mee te blijven doen in de veranderende wereld om ons heen.

Van Lean 1.0 naar Lean 4.0

We zien de theorie op het gebied van lean ook ontwikkeling. Zo vond ik een artikel over de ontwikkeling van lean 1.0 naar 4.0. In figuur 1 wordt deze ontwikkeling weergegeven.

Figuur 1 De weg van lean level 1.0 naar 4.0 

Hieruit valt op te maken dat de auteur bij level 1.0 zich nog richt op tools en technieken en bij level 4.0 meer gericht is op ontwikkelingen en resultaat.

In het artikel ‘Next Generation Lean’ zien we een andere ontwikkeling die sterker gekoppeld is aan technologische ontwikkelingen. Hier worden ook paralellen getrokken met het in Duitsland zo actuele ‘Industrie 4.0’.

Figuur 2

Leren van Duitsland

In Duitsland zien we ‘Industrie 4.0’ steeds sterker naar voren komen. De parallellen met de logistieke ontwikkelingen zijn heel erg sterk aanwezig. Laten we eerst, aan de hand van figuur 3, bezien hoe de ontwikkeling naar ‘Industrie 4.0’ is verlopen. Industrie 4.0 is een initiatief van de Duitse overheid in 2011 om verscheidene technologische innovaties samen te brengen (zie figuur

Figuur 3 De ontwikkeling van Industrie 1.0 naar Industrie 4.0

Hiermee wilde Duitsland het verschil maken in de maakindustrie ten opzichte van lagelonenlanden. Door efficiënter en slimmer te werken, herwinnen ze het economisch voordeel. Dat moeten we toch ook in de logistiek kunnen?

Smart Factory als business opportunity

Angela Merkel was heel actief met het bevorderen van Industrie 4.0. We lezen soms voortvarende berichten over deze ontwikkelingen. Zo kwam ik deze zinssnede tegen: “De opkomst van Smart Factory is een geweldige business opportunity voor leveranciers die daar oplossingen voor ontwikkelen, de zogenaamde ‘Smart Factory Solution Providers’”. Ja, dat is weer een hele mond vol met mooie termen. Maar hoe hard gaat dat eigenlijk? Vele MKB’ers zijn nog lang niet zo ver met het integreren. En dan hebben we ook nog eens veel problemen met het internet. Als je zo’n Smart Factory over het internet koppelt, heb je dan nog controle over wat er gebeurt? Moet het wel zo snel gaan? Waar moet je koppelen en waar moet je ontkoppelen? Hoe zit het met de beveiliging en maak ik het proces niet te kwetsbaar voor cyber aanvallen?

Automatiseren, de oplossing voor alles?

Figuur 4 Integreren kan in kleine stappen, zoals deze ingegraveerde dotcode bij HP Valves in Hengelo.

Veel bedrijven zijn nog lang niet toe aan complexe structuren die niet meer beheerd kunnen worden door de eigen mensen. In veel logistieke bedrijven is te weinig knowhow aanwezig om zelf deze projecten aan te pakken. Voorzichtigheid is geboden, maar het denken aan en werken naar meer integratie is zeker zinnig. We zien gelukkig op het gebied van veiligheid bij ICT veel positieve ontwikkelingen. Succesvolle toepassingen zien we vooral bij bedrijven die naast het automatiseren en integreren, ook denken aan het reorganiseren en herstructureren van hun processen. Eerst processen simpel maken door middel van lean technieken is zinvol en dan pas de volgende stap zetten. Nog regelmatig bezoek ik bedrijven die te veel denken dat automatiseren werkt als haarlemmerolie. Als je er zo over denkt, dan kom je van een koude kermis thuis. Integreren kan in kleine stappen, zoals de ingegraveerde dotcode (zie figuur 4). Dit bleek wel de sleutel om de verschillende processtappen in de organisatie te koppelen aan elkaar.

Spreadsheets vs. Business Software

Bij Industrie 4.0 gaat het er vooral om dat uw bedrijfsproces stap voor stap efficiënter ingericht met behulp van steeds geavanceerdere koppelingen tussen mens en machine, met behulp van slimme hardware en software. Daar is echter nog zo veel werk te verzetten. De afgelopen vijf jaar mag ik met veel genoegen een opleiding ‘Productieplanning, Voorraadbeheer en Levertijdbeheersing’ verzorgen. Bij de start van deze opleiding nemen we altijd even door met welke software er gewerkt wordt voor de bedrijfsbesturing en welke integratie er is. Opvallend veel bedrijven werken nog veel met Excel en Access. Dat lijkt allemaal heel handig en er kan ook erg veel mee, maar hier zijn ook grote gevaren aan verbonden.

Wat gebeurt er nu als jij vertrekt?

Kortgeleden kwam een oud-student bij me op bezoek die werkelijk een virtuoos is in het gebruik van deze softwareproducten. Hij toonde me prachtige spreadsheets die mooi aan elkaar gekoppeld waren en met Powerpivot maakte hij indrukwekkende rapportages. Hij heeft er heel veel mee bereikt bij de logistieke besturing van een bijna 250 medewerkers grote onderneming. Even goed nadenkend stelde ik hem een cruciale vraag: “Wat gebeurt er nu als jij vertrekt?”. Daar werd hij even stil van. Een goed antwoord kon hij er niet op geven. Bij mij bekroop de angst, wat blijft hier van over bij zijn vertrek? Wat zou u doen in zo’n geval? Wie weet zijn er voor u ook oplossingen die u stap voor stap in de goede richting van een slimme en geïntegreerde fabriek brengen op weg naar Industrie 4.0, maar doe het dan wel in een veilig tempo. Want van bedrijven uit de industrie en logistiek wordt steeds meer geëist: meerwaarde bieden door complexere producten te leveren, met steeds meer partijen samenwerken, doorlooptijden verkorten, voorraden verminderen enzovoort. Enerzijds blijven de wensen van klanten toenemen, anderzijds groeit de concurrentie sterk. Voor bedrijven die optimaal willen presteren is goede business software een onmisbaar strategisch instrument. In toenemende mate bestaat deze software uit meerdere schakels die in een keten, zowel intern als extern, moeten kunnen samenwerken. De tijd dat ERP, WMS en TMS dominant was voor de besturing van de onderneming ligt al weer bijna achter ons. De toekomst is aan de beste aan elkaar geïntegreerde combinatie. Dat is van ontwerp via bedrijfsbesturing tot en met de machine waarbinnen we onze producten kunnen maken en afleveren aan onze klanten. Ook de fase na het afleveren met betrekking tot service en onderhoud hoort hierbij. Voor het ontwerpen gebruikt u andere software zoals CAD en PLM dan dat u gebruikt voor planning en productie. Dit doet u vaak met een ERP-systeem. Service en onderhoud doet u vaak in weer een ander software systeem.

Worstelen implemenatie business software

Veel bedrijven zien kansen, maar worstelen met het implementeren van al deze business software systemen. Trends zoals digitale transformatie, Industrie 4.0 en de digitale fabriek klinken interessant, maar hoe breng je dit nu voor je eigen organisatie naar de praktijk en hoe laat je dit samenwerken met de al reeds jaren geleden geïmplementeerde business software?

Klant centraal in industrieel en logistiek proces

Het klinkt wellicht ingewikkeld, maar de oplossing is vaak dichterbij dan gedacht. De crux is om het stap voor stap aan te pakken en zo lean als mogelijk . Daarnaast zijn er partijen te vinden die de industrie en logistiek helpen bij bijvoorbeeld integratie in de keten, uitwisseling van order- en factuurberichten, communicatie tussen kantoor en werkvloer en tussen de werkvloer en de machines, en producten die steeds meer intelligentie bevatten en data uitsturen, ook richting ERP. Het Internet of Things levert veel ‘big data’ die geanalyseerd kan worden. Zo zijn er ook experts die bijvoorbeeld API’s bieden voor die communicatie en data-uitwisseling. De logistiek zal net zoals de industrie mee moeten gaan om nieuwe technieken, zoals AGV’s en drones durven in te zetten.

Diegenen die de volgende stap na het lean verbeteren durven te gaan zetten zullen succesvol gaan opereren. Dan moeten ze, zoals ook binnen lean cruciaal is, de klant centraal laten blijven staan in het industriële en logistieke verbeterproces.

Collegereeks Logistiek Management

Ir. Hessel Visser geeft een inspirerende college over Lean tijdens de
Collegereeks Logistiek Management op Nyenrode. Op een bevlogen manier neemt hij de deelnemers verder mee in de ontwikkeling van lean en logistiek. Hij laat zien hoe dit praktisch kan worden ingevuld.
De Collegereeks start op 17 april en heeft nog een paar plaatsen beschikbaar.

 

Reageer op dit artikel