blog

Jumbo leerde van Toyota: waar of niet waar?

Supply chain

Jumbo leerde van Toyota: waar of niet waar?

Soms heb je van die lezingen waarbij het kwartje valt. Nou, kortgeleden vielen bij mij wel 20 kwartjes tijdens een lezing van Corné van Overveld van Grootgrutter Jumbo. Hij vertelde tijdens het retail-event van Slimstock een verhaal dat herinneringen opriep uit vervlogen tijden. Nu snap ik waarom Jumbo het zo goed doet en zal blijven doen (een boute bewering, ik weet het). En nee, ik word niet betaald door Jumbo.

Lees met mij, andere grootgrutters en leer. Ik ga terug in de tijd toen wij bij de vakgroep Technische Bedrijfskunde van de TU Eindhoven weet kregen van het Toyota Production System. Dit werd later bekend als de Just-in-time-filosofie en bron van inspiratie voor allerlei Lean-and-mean-trajecten. Toen was de Japanse maakindustrie bezig een aantal industrietakken in West-Europa en de US van de wereldbol te vagen.

Hoe deden die jongens dat in godsnaam? Tijd voor nader onderzoek en het lezen van documenten in het meest erbarmelijke Engels en interviews met nauwelijks verstaanbaar Engels sprekende Japanners.

Randvoorwaarden logistiek

En wat bleek; het was allemaal zooo simpel. Logistiek stelde het eigenlijk niks voor vanwege een aantal randvoorwaarden en inzichten. Maar de kernen waren eigenlijk snel duidelijk: stel de mens en klant centraal, maak hem betrokken bij je onderneming. Dat ging bij de Toyota-werknemer letterlijk van de wieg tot het graf. De klant is belangrijk want hij betaalt jouw salaris. En automatisering kan heel simpel zijn als je de processen maar onder controle hebt. En productiebesturing volgens de Kanban-methodiek is kinderlijk eenvoudig. Volgens de Japanners zijn ‘alleen de Goden onfeilbaar’ dus de mens zal vrolijk in de fout gaan tenzij we hem helpen dit niet te doen. Veel was bij Toyota juist hier op gericht; voorkomen van fouten en leren van fouten. Sterker nog een medewerker mocht de lijn stil zetten als hij een fout zag!

Wat heeft dat alles met Jumbo te maken? Ze doen eigenlijk net die dingen, die Toyota zo succesvol maakte, misschien zonder het zelf te beseffen. De ‘Jumbo-Academy’, de zeven zekerheden en de klant centraal zetten. En het vervolgens ook echt doen! Misschien een beetje sektarisch voor sommigen, maar dat vond de Amerikaanse auto-industrie ook van Toyota. De resultaten zijn bekend. Hadden zij dan niets kunnen leren? O ja, zeker. Je kunt niet alles kopiëren want sommige dingen zijn cultuur (Japans) bepaald maar wel een groot aantal andere zaken.

Kan de rest van de grootgrutters Jumbo kopiëren? Jumbo denkt van niet en ik denk dat ze gelijk hebben. Sommige dingen zijn cultureel (Brabants/Jumbo) bepaald, maar andere zeker niet. De auto-industrie kopieerde de omsteltijdreductie-programma’s en de Quality-circles. Waarom krijgt bij AH of de Plus de vierde wachtende in de rij zijn spullen niet gratis? Waarom krijg ik bij de C-1000 een product met THT van vandaag of morgen niet gratis? Dat kan overal te kopiëren zijn. Het feit dat ik vriendelijk personeel met een glimlach zie, is echter veel moeilijker.

Centraal stellen van de klant

Ben ik nu een Jumbo-adept? Helemaal niet, ik kom er zelden, ik heb een Plus Supermarkt op kruipafstand. Maar Jumbo heeft begrepen wat de Japanners dertig jaar geleden ook al hadden begrepen.
Twee opmerkingen tot slot : Jumbo, blijf met je gevoel zitten waar je zit. Laat je niet verleiden tot winst-maximalisatie coûte-que-coûte en laat geen externe aandeelhouders toe. Andere grootgrutters: kijk met een open mind naar het centraal stellen van de klant. Aap desnoods Jumbo na op enkele punten. Ik weet uit ervaring dat de klanten u zullen gaan aanbidden.

 

Een groep distributiewerkers denkt er anders over. Lees het nieuwsbericht ‘Distributiewerkers Jumbo zijn stiefkinderen’.

Reageer op dit artikel