Het cliché zegt: "de enige constante is dat alles voortdurend verandert". Het vervelende van clichés is dat ze vaak kloppen. Deze gaat in ieder geval op voor supply chains. De stroom aan nieuwe (gepersonifieerde) producten en het belang van nieuwe (internationale) markten worden alsmaar groter. Toeleverketens worden steeds langer met als gevolg dat een incident waar ook ter wereld onmiddellijk impact heeft op de ketenpartners, denk bijvoorbeeld aan de gevolgen van de EHEC-bacterie en de aardbeving in Japan.

De (krediet, schulden, economische en Euro) crisis doet er nog een flinke schep bovenop; het creëert grote onzekerheid aan zowel de aanbodkant als de vraagkant. Aan de aanbodkant zijn er fikse schommelingen in de grondstofprijzen en moet je maar afwachten hoe alle schakels de crisis overleven. Aan de vraagkant reageert het consumentenvertrouwen heftig en onvoorspelbaar; zo is de huizenmarkt volledig ingestort maar bereiken de autoverkopen dit jaar een hoogtepunt.

Supply chain framework

Supply chain guru Hau Lee heeft een even overzichtelijk als krachtig framework voor de inrichting van ketens gegeven, zie de onderstaande figuur: 

Zie ook:

Aligning Supply Chain Strategies with Product Uncertainty - CMR Spring 2002.pdf

De figuur toont aan dat bij de huidige situatie, waarin het nodig is dat de supply chain snel kan reageren op de onvoorspelbare behoeften van klanten en tegelijkertijd moet omgaan met mogelijke verstoringen in de leveringen, een agile (oftewel een wendbare) supply chain nodig is.

Agile supply chain

Hoe maak je een supply chain agile? Daar valt veel over te zeggen. Misschien wel het belangrijkste is om het bij logistici zo populaire 'planning & control' (dat vooral goed werkt bij een efficiënte supply chain) te vervangen door 'zie & reageer'. Als dingen onvoorspelbaar zijn dan worden forecasting en planning minder relevant. De nieuwe toverwoorden zijn 'zichtbaarheid' en 'transparantie'; het wordt de kunst om voortdurend te weten wat de exacte situatie is bij zowel de klant als aan de leverancierskant zodat verstoringen en veranderingen in het patroon onmiddellijk duidelijk worden. Het is evident dat ICT hierbij een cruciale rol speelt. Maar voordat ICT zijn heilzame werk kan doen moeten de ketenpartners natuurlijk eerst bereid zijn om openheid van zaken te geven en informatie te delen. Om snel op veranderende omstandigheden te kunnen reageren moeten supply chains steeds flexibeler worden. Daarbij is het cruciaal dat de verschillende spelers elkaar snel weten te vinden en iedereen een gezamenlijk doel nastreeft. Met andere woorden, bij een agile supply chain is een verregaande vorm van interne en externe ketensamenwerking absoluut cruciaal.

Klantwaarde

Helaas is verre van eenvoudig om een agile supply chain te realiseren. En daar zit hem nu net de kans. Wie het wel voor elkaar krijgt levert echte klantwaarde en daarmee een substantiële bijdrage aan het succes van de organisatie. Daarom zijn agile supply chains echte 'crisis busters': bedrijven die een agile supply chain weten te implementeren kunnen de crisis optimistisch te lijf gaan.