artikel

Voedselbank: logistiek voor minderbedeelden

Supply chain

Wie bij de voedselbank supply chain management wil invoeren moet met pragmatische oplossingen komen. Toeleveranciers en transportbedrijven stellen goederen en diensten gratis ter beschikking en vrijwilligers picken en verdelen de pakketten. “Hier gelden geen economische principes.”

Voedselbank: logistiek voor minderbedeelden
Rolf Baas (l) en Jan Pieter van Haaps

Wie bij de voedselbank supply chain management wil invoeren moet met pragmatische oplossingen komen. Toeleveranciers en transportbedrijven stellen goederen en diensten gratis ter beschikking en vrijwilligers picken en verdelen de pakketten. "Hier gelden geen economische principes."

Projectgegevens
Bedrijfsnaam: De Voedselbank   Leverancier/dienstverlener: Mondea
Plaats: Deventer  
Branche: groothandel food   Bedrijfsgrootte:
Bedrijfstype: Logistiek   Datum ingebruikname:
Productnaam:  

Artikel oorspronkelijk gepubliceerd in Logistiek
op 27 augustus 2010
 

 

Annette Aalbers komt er tijdens het interview even bijzitten. "Ik wil wel eens horen wat jullie allemaal over mij zeggen, ha ha." Als voorzitter van de voedselbank in Deventer heeft ze de hele ochtend aan de telefoon gezeten om vijfhonderd kratten broccoli te verdelen over een aantal voedselbanken in de regio.

 

Als tijdens het gesprek wordt geopperd dat met een geavanceerd softwaresysteem die broccoli veel sneller zou kunnen worden verdeeld, legt ze meteen de vinger op de zere plek: "Luister, ik heb al vaker gezegd dat het voor mij moeilijk is om vrijwilligers te vinden die achter een computer willen zitten. Dan is voor de meesten de lol eraf."

 

Professionaliseren

Om te vieren dat Mondea deze zomer tien jaar bestaat heeft de netwerkorganisatie het idee opgevat om de verenigde voedselbanken te gaan helpen bij het verbeteren en professionaliseren van hun logistiek. "Door beter met elkaar samen te werken, hopen we nog meer overtollig voedsel te verwerven en te verdelen onder de mensen die het hard nodig hebben", zegt Jan Pieter van Haaps (foto rechts), binnen de stichting Voedselbank Nederland verantwoordelijk voor de logistiek.  

 

Hij en Rolf Baas (foto links), projectleider namens Mondea, knikken instemmend als Annette haar interruptie plaatst. Ze verwoordt precies dé bepalende succesfactor voor het hele project. Van Haaps: "Binnen onze organisatie gelden niet de economische principes zoals die in het normale bedrijfsleven gelden. We werken met vrijwilligers en die kun je moeilijker iets opleggen. Stel dat we een nieuw softwaresysteem zouden krijgen, dan zul je mensen moeten overtuigen om ermee te werken. Iets dwingender zullen we hierin wel moeten worden, maar als mensen niet willen kun je niet even een nieuwe personeelsadvertentie plaatsen."

 

Down the drain

Voedselbanken ondersteunen wekelijks zo’n 24.000 gezinnen met gratis voedselpakketten en werken daarmee tevens mee aan het tegengaan van voedselverspilling. Alleen al in Nederland gaat jaarlijks drie miljoen ton aan voedingsmiddelen down the drain. Het grootste deel hiervan wordt niet door consumenten veroorzaakt, maar door bedrijven in de supply chain.

Dat bedrijven hun waren ter beschikking stellen aan de voedselbank is lang niet altijd uit liefdadigheid, zegt Van Haaps. "Het levert ze ook bedrijfseconomisch voordeel op." Vernietigen, storten of doordraaien van onverkoopbaar verklaarde producten kost vaak meer dan een ritje naar de locale voedselbank. Ook betreft het vaak producten die verkeerd zijn gelabeld of verpakt en waarvan het te duur is om dit te herstellen.

Toch staan foodbedrijven niet per definitie te springen om hun overtollige voorraden af te staan. Zij vrezen het risico dat de producten op een verkeerde manier op de markt komen. En op negatieve publiciteit zit geen enkel bedrijf te wachten, en al helemaal niet als gevolg van artikelen die ze toch al hadden afgeschreven.

Van Haaps: "Het is daarom voor ons van belang dat we richting toeleveranciers professionaliteit uitstralen en een goede administratie voeren. Ze moeten er van op aankunnen dat hun producten niet in het grijze circuit terecht komen en de THT-normen van de voedsel-  en warenautoriteit in acht worden genomen."

 

Afstemming

De stichting Voedselbank Nederland bestaat uit 130 distributiepunten, ontstaan vanuit locale initiatieven. Op ad hoc basis is er altijd veel afstemming tussen de vestigingen. Twee jaar geleden zijn ze zelfs gefuseerd tot één organisatie en is een structuur op hoofdlijnen bedacht met acht regio’s. Doel is om met deze acht regio’s, met ieder een regionaal distributiecentrum, tot een betere en efficiëntere verdeling van de goederen te komen.

 

"Soms heb je in de ene regio een overschot, terwijl een andere regio juist goederen tekort komt", stelt Baas van Mondea. "Het moet binnen de regio’s tussen de oren komen dat de minder bedeelden in heel Nederland geholpen moeten worden, en niet alleen in de eigen regio. Er zal dus iets van een centrale coördinatie-rol moeten komen, met een systeem dat inzicht biedt in alle voorraden. Zo’n systeem is er momenteel nog niet."

Een concept voor de coördinatie van de aanvoer en het ontwikkelen van een ondersteunende tool, dat zijn twee van de negen "workpackages" waarvoor Mondea een uitvoerende partij gaat zoeken.

 

Distributiestructuur

Een ander deelproject betreft het ontwerp van een distributiestructuur. Van Haaps: "Er zijn allerlei vaste transportpatronen tussen voedselbanken die ooit uit pragmatisme zijn ontstaan maar die lang niet altijd optimaal zijn. Zo rijden ze vanuit Meppel bijvoorbeeld iedere woensdag heen en weer naar Rotterdam om voedingswaren op te halen. Maar in Rotterdam worden de meeste groenten en fruit juist op donderdag afgeleverd. Daar kan Meppel nu dus maar beperkt van profiteren."

  

Het doel is om tot een optimale time schedule voor alle transportbewegingen tussen de dc’s te komen, dusdanig dat alle regionale voedselbanken nog in staat zijn de ontvangen goederen tijdig te verdelen. Van Haaps: "De kunst is bovendien om de transportcapaciteit te vinden waarmee dit kan worden ingevuld. Ook hier zijn we namelijk afhankelijk van bedrijven of transporteurs die bijvoorbeeld op een traject nog wat lege kilometers over hebben. Dat moet dan natuurlijk net passen, dat is een lastige puzzel."

Mondea heeft een mooi gebaar gemaakt richting de Voedselbank, maar weet inmiddels dat het een pittige klus is aangegaan. Vooral de typische omgeving waarin veel draait om vrijgevigheid van bedrijven en vrijwilligheid van medewerkers, is voor de consultant een ware uitdaging. Baas: "We zullen met pragmatische oplossingen moeten komen." Annette Aalbers knikt instemmend.

 

Jubilerend Mondea helpt voedselbank met logistieke verbeteringen

 

Mondea, een samenwerkingsverband van consultants, bestaat tien jaar. Om dit te vieren heeft het aan Voedselbanken Nederland aangeboden om mee te helpen met het verbeteren van zijn logistiek en hiervoor gratis zijn kennis en netwerk in te zetten. Tijdens het jubileumseminar van Mondea op 9 september in Putten zal het totaalplaatje worden gepresenteerd en kunnen bedrijven intekenen op onderstaande deelprojecten. De bedoeling is dat ook zij gratis hun inspanning leveren. "Nu al hebben bedrijven toegezegd te willen helpen", zegt Rolf Baas, namens Mondea verantwoordelijk voor dit project.
 

  • 1. De coördinatie van de aanvoer van voedsel (inzicht in stromen, time schedules distributie)
  • 2. Tools verschaffen waarmee regio’s beter kunnen en zullen gaan samenwerken;
  • 3. Eenduidigheid creëren in artikelgegevens en onderlinge afspraken
  • 4. Opzetten en operationeel maken van een uniforme rapportage(tool);
  • 5. Logistiek spel met "key personen" om een verandering in "mindset" tot stand te brengen;
  • 6. Verkrijgen of bouwen (en testen) van de applicatie conform het PvE;
  • 7. Werkinstructies schrijven om mensen te kunnen trainen;
  • 8. Trainingssessies om nieuwe systeem eigen te maken;
  • 9. Implementatie per regio.
Reageer op dit artikel