artikel

Ketenbeheer: Snel anticiperen op veranderingen

Supply chain

De functie van dc’s verandert van pure opslag naar het beheer van goederenstromen. Toenemende veranderingen in vragen en eisen van de klant vraagt om opslagruimtes die flexibel zijn, in vierkante meters en aantallen locaties, om hierop in te spelen. Ook in ketenbeheer komt deze flexibiliteit terug in de vraag naar snel aanpasbare supply chains.

Artikel oorspronkelijk gepubliceerd in Logistiek op 10 november 2006.

Ooit was de gedachte dat één schakel in de keten de macht moest hebben, voor sturing en zo nodig bijsturing. Een adaptieve supply chain is bijna tegengesteld. In deze toekomst- gedachte gaat het erom dat elke schakel in de keten zelf sneller kan reageren op veranderingen in die keten. Dat vereist wel dat systemen real time met elkaar kunnen communiceren, bijvoorbeeld met RFID, maar ook dat de beschikbaar komende data daadwerkelijk gebruikt worden.

          

Standaardisering is noodzakelijk

Bij het coördineren van kernactiviteiten tussen bedrijven in de supply chain en het synchroniseren van product-, informatie- en financiële stromen is standaardisering noodzakelijk. Standaardisering op wereldniveau is bij bedrijven nog maar weinig ontwikkeld. Toch maakt standaardisering dat bij mogelijke veranderingen, snel kan worden geschakeld. Stel dat een fabrikant, bijvoorbeeld vanwege een staking, aardbeving of uitbraak van vogelgriep, ineens besluit om uit te wijken naar een fabriek op een ander continent. Dan moet een logistiek dienstverlener snel en zonder veel meerkosten kunnen omschakelen, dus zonder dat dit veel afwijkt van de ‘normale’ gang van zaken. Anticiperen is dan ook het toverwoord in ketenlogistiek. IT, zoals tracking & tracing, maar ook supply chain event management technieken (SCEM), maakt dit meer en meer mogelijk, alleen al om real time zichtbaar te maken waar vrachten zich bevinden.

          

RFID of barcode

Binnen deze overkoepelende trend zijn deeltrends te onderscheiden. Allereerst is daar RFID, dat na talloze pilotjaren nu concreet lijkt door te breken. Door één keer, in de fabriek, het label aan te brengen, kan het daarna door de hele keten ge-bruikt worden, wat kostenbesparingen oplevert. Bovendien is extra informatie, zoals temperatuurcontrole, koppelbaar. Toch is voor veel bedrijven de ‘good old’ barcode nog steeds de standaard. Ook hier kan eenduidige identificatie (door de barcode al in de fabriek aan te brengen) voor besparingen zorgen.

    

Control tower principe

Andere trend is het control tower principe. Als een grote fabrikant wereldwijd zeshonderd dc’s voor spareparts heeft, is er geen global visability. Door SCEM-applicaties te koppelen met WMS-systemen is global forecast en planning mogelijk. Ook is SLA-meting te doen. Zelfs kun je contracten met klanten erin vastleggen, zodat direct een melding binnenkomt als daarvan afgeweken wordt.

       

Zichtbaarheid in de keten of daadwerkelijke ketenlogistiek met verschillende partijen komt nog maar weinig voor, zeker bij internationale supply chains. In Amerika zijn er drie grote retailers. Dan is er de drive met hen te moeten samenwerken. In Europa zijn orders echter te klein om zoiets voor elkaar te krijgen.

              

Onderlinge rivaliteit

Verder is de zichtbaarheid van de outbound logistiek groter dan die binnen het eigen bedrijf. VMI en collaborative planning and forecasting komen in de praktijk nauwelijks van de grond. Het lijkt zelfs bij kleine bedrijven eerder te gebeuren dan bij grote. Bij grote bedrijven heb je meer onderlinge rivaliteit tussen afdelingen en is het lastiger om zaken voor elkaar te krijgen. Zo heeft sales contacten met de klant terwijl productie juist meer in supply chains denkt. Kleinere bedrijven zijn meer naar buiten gericht en eerder geneigd intern maar ook met anderen samen te werken.

            

Binnen en tussen bedrijven wordt nog altijd gewerkt met verschillende platforms en softwaresystemen die niet goed aansluiten. Bovendien bestaat er nog steeds angst voor de uitwisseling van gegevens. Samenwerken is een must voor keten- beheer. Toenemende prijsdruk en verkorting van doorlooptijden zullen er waarschijnlijk uiteindelijk voor zorgen dat bedrijven wel gedwongen worden om samen te werken.

            

Problemen integratie

Ketendenken naar de klant toe (stroomafwaarts) is al goed ontwikkeld, terwijl IT-integratie met toeleveranciers (stroomopwaarts) nog in de kinderschoenen staat. Dat het naar afnemers beter voor elkaar is, komt doordat bedrijven hun klanten goed van dienst willen zijn. Diezelfde bedrijven willen meestal geen energie steken in integratie met toeleveranciers om totale ketenbesparingen te delen. Vergeten wordt dat de integratie richting toeleveranciers even belangrijk is bij klantcontacten. Die weten ook graag of en wanneer producten leverbaar zijn.

                

Verder blijken bedrijven met zowel een ERP als supply chain software, problemen te hebben met de integratie van deze twee systemen. Dat komt mede om-dat bij integratie meerdere be- drijven in de keten betrokken zijn. Zolang dit niet goed op orde is (en de keten dus slecht geïntegreerd is) heeft het geen zin om RFID in te voeren.

            

Multisite ERP-systemen (voor meerdere vestigingen) en multicompany-ERP’s (voor verschillende bedrijven in de keten) zijn ideaal omdat zo in elkaars voorraden gekeken kan worden. Dat geldt ook voor multisite WMS-systemen. Deze worden in naam veel verkocht. Er is ook veel vraag naar, maar in de praktijk zijn succesvolle implementaties nog niet van de grond gekomen. Koppelen met real time data collectie blijft lastig, als de server in een ander land staat. Ook is het duurder en verhoogt het de complexiteit van systemen. Hier kan grootschalige inburgering van RFID als open ketenoplossing zorgen voor verbeteringen

Gebruik spreadsheets

          

Fabrikanten ontevreden over IT

Ander aspect is dat fabrikanten ontevreden zijn over de IT-ondersteuning van hun logistiek dienstverleners. En dat terwijl zij wel vinden dat IT onontbeerlijk is, onder meer bij het stroomlijnen van activiteiten via één geïntegreerd IT-platform. Logistiek dienstverleners willen dat wel, maar merken dat hun verlader er niet voor wil betalen. Daarom beknibbelt de dienstverlener op dedicated investeringen. Verder merken verladers dat één logistiek dienstverlener die wereldwijd de logistiek verzorgt in de praktijk toch niet werkt. Zij kiezen daarom vaker voor meerdere dienstverleners, ook om hen qua prijs scherp te houden. Dat vermindert echter weer de zichtbaarheid in de keten en leidt tot toenemende complexiteit en een gebrek aan overzicht. Vandaar dat het hebben van te veel logistiek dienstverleners ook niet goed is. Met name in Nederland kiezen verladers er voor het aantal contracten met logistiek dienstverleners terug te brengen tot een overzichtelijk aantal.

            

Hoewel een soepele supply chain optimale planning vereist blijkt dit in de praktijk onderontwikkeld. In de ideale situatie moeten alle data en informatie direct beschikbaar zijn voor alle partners in de keten, omdat het nu eenmaal tijd kost om te reageren op veranderingen. Een groot deel van de bedrijven gebruikt e-mail om anderen te informeren, al worden fax en telefoon ook nog geregeld gebruikt.

      

Voor een optimale werking van de supply chain zijn geavanceerder technieken en tools noodzakelijk, zoals service oriented architecture (SOA) en agent technologie.

Reageer op dit artikel