De vijf doden die vorig jaar vielen, komen aardig overeen met het gemiddelde aantal van 4,75 dat we over de laatste acht jaar moesten betreuren. Niet alle vijf verongelukte personen van 2005 zijn toe te schrijven  van heftruckgebruik. Eén chauffeur kwam om het leven, omdat hij toevallig op een heftruck zat toen hij getroffen werd door rondvliegend metaal van een ontplofte ventilator. De andere dodelijke ongevallen zijn het gevolg van aanrijdingen en het omvallen van zware lading.

Jaarlijkse herhaling

De analyse van de ongevalsmeldingen bij de Arbeidsinspectie geven al acht jaar hetzelfde beeld: wie werkt met hef- en magazijntrucks moet rekening houden met de kans op aanrijdingen, beknellingen en het gewond raken door vallende lading.De oorzaak van dit alles valt ook in 2005 vrijwel alleen te wijten aan  de mens. Hij kijkt niet uit, hij neemt verkeerde beslissingen en hij onderschat het gevaar. Het niet uitkijken blijkt duidelijk uit de eindeloze rij aanrijdingen bij het achteruit rijden. De beknellingen komen vooral voor rekening van het aanrijden van lading, die vervolgens zo ernstig verschuift dat collega’s er achter klem komen te zitten. Ook het aantal beknelde voeten en onderbenen met pallettrucks en stapelaars is erg hoog. De toename in dit segment is wellicht het gevolg van de groei van het aantal magazijntrucks.

Valen van hoogte

De gevolgen van verkeerde beslissingen zien we terug in het aantal meldingen waarbij sprake is van het vallen van hoogte.Een heftruck is geen hoogwerker en mag alleen zodanig worden gebruikt met een goedgekeurde hoogwerkerbak. Diverse slachtoffers dachten daar anders over en lieten zich op de kale

vork, een pallet of in een box op hoogte brengen. De val heeft nagenoeg altijd dramatische gevolgen.

De onderschatting van het gevaar is goed voor een grote hoeveelheid meldingen die bol staan van palletladingen, die niet goed vastgezet zijn, het afspringen van rijdende (pallet)trucks, het onvoldoende zorgvuldig omgaan met trucks tijdens het onderhoud, het niet goed parkeren van de heftruck of het verschuiven van ongeborgde vorken.

Lichtpuntjes

De schaarse lichtpuntjes komen neer op het blijvend lage aantal van technische mankementen, die ongeluk veroorzaken. De reden hiervoor is niet hard te maken, maar kan toegeschreven worden aan de hoge mate van kwaliteit van de Nederlandse heftruckvloot, toename van vaste onderhoudscontracten, duidelijke CE-voorschriften en het strakke keuringsregime.

Daling gekantelde heftrucks

Ander pluspunt is de daling van het aantal gekantelde heftrucks. De opgetekende kantelongelukken zijn in 2005 nauwelijks het gevolg van hard rijden in de bochten zoals in het verleden. Hieruit zou het voordeel van stabiliteitsverhogende systemen kunnen blijken. Het uit balans raken van de heftrucks blijkt in 2005 vooral het gevolg te zijn van het rijden door gaten in het bedrijfsterrein of het wegzakken in bermen. Het passeren van deuren met hoog geheven mast is de andere hoofdoorzaak bij het kantelen.

Tekst & analyse: Buro andersom / Theo Egberts

Lees ook: Bedrijf aansprakelijk voor dodelijk heftruckongeval (februari 2006)