Wie aan RFID denkt, denkt in eerste instantie aan een tag; een platte antenne met in het midden een chip, aangebracht op een label waarmee je de tag op een pallet, omdoos of product kunt aanbrengen. Via de antenne kunnen radiogolven (radio frequency, RF) worden ontvangen en uitgezonden. Tags heten passief als ze alleen kunnen ontvangen en actief als ze met behulp van een batterij ook signalen kunnen uitzenden. Verder verschillen ze van elkaar in onder andere frequentie, opslagcapaciteit en communicatieprotocollen.

Standaard

Verschillende toepassingen vragen om verschillende tags, maar op het gebied van supply chain management (SCM) worden in Europa vooral de passieve UHF 868 Mhz-tags gebruikt. UHF staat voor ultra high frequency.

Tags worden bij uitgifte voorzien van een eigen uniek serienummer. Voor supply chain-toepassingen is hiervoor een universeel formaat ontwikkeld, de Electronic Product Code (EPC), wereldwijd ondersteund door standaardisatie-organisatie GS1. Omdat niet alle partners in een logistieke keten op hetzelfde moment RFID-compliant zijn, worden tags veelal in bestaande barcode labels geïntegreerd.

Printers

Voor het ‘schrijven’ van de tags worden in de regel RFID-enabled labelprinters gebruikt. Want hoewel de meeste RFID-readers ondertussen ook tags kunnen schrijven, worden deze nog vooral voor het ‘lezen’ van de tags ingezet. Het apparaat dat de tag beschrijft wordt ook wel het commissioning station genoemd. Naast het schrijven van de tag maakt zo’n station de tag ook bekend in het warehouse management systeem (WMS) of het ERP-systeem.

Software

Voor RFID is ook software nodig. De brug tussen de hardware en het ERP/WMS wordt gelegd door RFID-middleware. Deze specifieke middleware geeft de EPC-codes uit, linkt deze codes aan producten, (de)activeert tags en leest en filtert de tag-data zoals is vastgelegd in de bedrijfsprocessen.

Waarschijnlijk moet bij een RFID-implementatie ook aan de bestaande bedrijfssoftware worden gesleuteld. Naast de artikelcode moet het unieke serienummer van het product worden opgeslagen en verwerkt en de meeste ERP- en WMS-pakketten zijn hier niet op ingericht. Dit geldt meestal ook voor al in gebruik zijnde ‘messaging’ middleware, die bijvoorbeeld wordt gebruikt voor de electronische verzending van pakbonnen en vrachtbrieven.

Datavolumes

Een ander belangrijk aandachtspunt zijn de grote datavolumes die door RFID-toepassingen worden gegenereerd. Zo meldt een reader die een tag detecteert dat telkens aan zijn omgeving, en ook het beëindigen van de communicatie met een tag wordt apart gemeld. Om performanceproblemen als gevolg van de grote datavolumes te voorkomen, moet de bestaande hardware veelal worden uitgebreid (sizing).

Betrouwbaarheid

De betrouwbaarheid van de RF-communicatie is bij de huidige generatie passieve RFID-tags voor verbetering vatbaar. De leessnelheid en het aantal tags dat in één keer kan worden gelezen, is beperkt. Deels wordt dit veroorzaakt door Europese standaards en regelgeving: in Europa is de RFID-bandbreedte een achtste van die in de VS en ook is het toegestane zendvermogen in Europa lager. Ten derde is het RF-communicatie protocol afwijkend. In Europa geldt het ‘listen-before-talk-principe’, wat betekent dat de readers het zenden en ontvangen van signalen af moeten wisselen. Dat werkt vertragend.

Absporptievermogen

Andere factoren die de leesbaarheid van tags beperken zijn van technische aard. Zo blijken bepaalde (verpakkings-)materialen het absorptievermogen van de tags te verslechteren. Ook tags die op een korte afstand van elkaar zijn gepositioneerd, hebben een verstorende invloed. De afstand tussen de tags en de antennes en de hoek waarmee wordt gelezen, leiden tot praktische beperkingen op de werkvloer. Hierdoor gelden in warehouse-omgevingen, waar grote hoeveelheden tags simultaan moeten worden gelezen, op dit moment nog de nodige beperkingen aan de bruikbaarheid van RFID.

Vooruitgang

De huidige beperkingen met RFID zijn zeker niet onoverkomelijk. Uit tests en pilots bij onder andere Sony in Tilburg blijkt dat door goede selectie en manipulatie van readers en tags aanzienlijke performanceverbeteringen mogelijk zijn. Veel wordt ook verwacht van een nieuwe generatie tags, de zogenaamde class 1 generation 2 tags. Eén van de belangrijkste verbeteringen hierbij is dat tags en readers van verschillende leveranciers beter met elkaar kunnen samenwerken.

Leveranciers

Belangrijke producenten van passieve tags op dit moment zijn Alien, Avery Dennison, Intermec, Rafsec, ST Microelectronics en Symbol. Voor actieve tags zijn Savi Technologies en Wherenet belangrijke spelers. Deze kopen de halfgeleiders weer in van partijen als Philips en Texas Instruments, die samen 80% van de markt in handen hebben.

Op het gebied van RFID-readers en antennes zijn in de Europese UHF-markt met name Alien, Intermec en Symbol sterk. Zebra is een van de belangrijkste barcodeprinter-leveranciers die ook RFID-enabled printers aanbiedt. Voor de RFID- en messaging-middleware lopen softwareleveranciers als IBM, Oracle, SAP, Seeburger en Sun voorop.