Een goed georganiseerde werkplek en omgeving biedt tal van voordelen. Een overzichtelijke werkomgeving is niet alleen veiliger, maar ook efficiënter.

5S is een methode die gebruikt wordt voor werkplekorganisatie en biedt een basis in het proces van continue verbetering. Het invoeren van de 5S methode zal positief bijdragen aan het bedrijfsresultaat.

5S refereert aan vijf Japanse woorden die een gestandaardiseerde "schoonmaak" beschrijven. Dit concept wordt gebruikt binnen Lean manufacturing.

Seiri (ÕûÀí) = scheiden en opruimen

Seiton (ÕûîD) = sorteren en ordenen

Seis¨­ (Çå’ß) = schoonmaken en inspecteren
Seiketsu (Ç坍) = systematiseren en standaardiseren
Shitsuke (Üz) = standhouden / verandering vasthouden.

Slordigheid en gebrek aan properheid leiden makkelijk tot ongevallen. Struikel- en valgevaar bij rondslingerend materieel, risico op uitglijden over water- of vetvlekken, het zijn maar enkele, voor velen zeer herkenbare, voorbeelden. Het 5S-systeem streeft een propere, goed georganiseerde en overzichtelijke werkplaats na. Op die manier neemt vanzelf ook de arbeidsveiligheid toe.

S1: Scheiden en opruimen

Scheiden betekent hier een onderscheid maken tussen wat noodzakelijk en wat overbodig is. Het onnodige verdwijnt uit de werkplaats. Dat zijn onder andere kapotte of beschadigde voorwerpen, voorwerpen die lang niet meer gebruikt of onveilig zijn. Het risico op vallen, struikelen, stoten vermindert aanzienlijk en de doorgangen worden ruimer. Een praktisch systeem is om deze voorwerpen een rode kaart te geven met daarop de reden waarom het voorwerp in vraag wordt gesteld en wat ermee moet gebeuren.

Een criterium hiervoor kan de gebruiksfrequentie zijn: hou enkel die zaken bij die nodig zijn voor de productie van de week. Zaken die meerdere keren per week nodig zijn, worden ook bijgehouden, maar bij het sorteren wordt met de verschillende gebruiksfrequenties rekening gehouden. De 5S-begeleider stelt de vragen en suggereert, maar de werknemer beslist uiteindelijk zelf.

S2: Sorteren en ordenen

Sorteren betekent de voorwerpen systematisch opslaan, de werkplek zodanig organiseren dat iedereen alles snel en gemakkelijk kan vinden: een geschikte plaats voor alles en alles op zijn geschikte plaats. Hierbij wordt rekening gehouden met ergonomie en hygiëne.

S3: Schoonmaken en inspecteren

Schoonmaken betekent het reinigen van muren, vloeren en alle voorwerpen (machines, gebruiksvoorwerpen, stellingen), maar ook het elimineren van oorzaken van storingen en incidenten, vervuilingsbronnen uitschakelen, schoonmaakmethodes vastleggen, standaards en verantwoordelijkheden bepalen, regels en normen opstellen.

S4: Systematiseren en standaardiseren

Standaardiseren geeft duurzaamheid aan de eerste drie stappen. De eerste drie S’en worden een gewoonte door methodes in te voeren die deze eerste fases vastleggen. Enkele methodes: visuele hulpmiddelen gebruiken (afbakening met lijnen en kleuren). De betrokkenen kunnen snel een onderscheid maken tussen normaal en abnormaal. Onvoorziene omstandigheden brengen risico’s met zich mee. Door gestandaardiseerde procedures zijn die verrassingen tot een minimum beperkt.

S5: Standhouden / verandering vasthouden

Het borgen van de andere vier pijlers, de zorg voor behoud en continuïteit, het altijd volgen van de gestandaardiseerde procedures. Hulpmiddelen zijn controlelijsten of audits op orde en netheid. De auditresultaten kunnen bekendgemaakt worden via tabellen of figuren en persoonlijke of themadoelstellingen kunnen afgesproken worden zodat een regelmatige evaluatie van deze scores mogelijk is.

Meer informatie over 5S en trainingen op dit gebied:

Syntens

Blom Consultancy

TPFEurope

Stem in onze poll: 5S is dé methode om de werkplek te organiseren