Voor elke organisatie is risicomanagement een belangrijke activiteit. De laatste jaren hebben een flink aantal incidenten de noodzaak van risicomanagement ten overvloede nogmaals duidelijk gemaakt; denk aan de kredietcrises, de Mexicaanse griep pandemi, de aswolk van de IJslandse vulkaan, en recentelijk de revoluties in Noord-Afrika en de aardbeving en tsunami in Japan.

Omgaan met verstoringen 

Logistiek managers houden zich vooral bezig met de risico's in het primaire proces alsmede de risico's van vraag en aanbod. Traditioneel methodes zijn bijvoorbeeld veiligheidsvoorraden, overcapaciteit, meerdere toeleveranciers voor hetzelfde item, onderhouden van diverse vervoersopties (en modaliteiten), een portfolio van anticyclische producten en verzekeringspolissen. Minder fraai, maar daarom niet minder ongebruikelijk is om te proberen risico's op anderen af te wentelen.

Het omgaan met verstoringen is een ding, het voorkomen van problemen en het reduceren van de impact is uiteraard minstens zo belangrijk. Gedurende het laatste decennium zijn daarom de ideeën en concepten van Supply Chain Management (SCM) in toenemende mate ingezet.

SCM biedt extra's

Ten opzichte van de traditionele aanpak van risicomanagement biedt SCM een aantal extra's. Ten eerste geldt binnen een hechte samenwerking het adagium "jouw probleem is mijn probleem"; in gezamenlijkheid worden risico's geïnventariseerd en aangepakt. Ten tweede geldt dat SCM verder kijkt kan naar alleen de eigen leverancier of afnemer. Door de gehele keten gezamenlijke in kaart te brengen kunnen risico's veel beter ingeschat en voorkomen worden. Door de steeds complexere en steeds internationalere ketens is de noodzaak om dit te doen over de laatste decennia alleen maar toegenomen. Het maken van een ketenkaart brengt nog een derde voordeel van SCM met zich mee: het onderkennen van systeemrisico's. Als een schakel in de keten in de problemen zit dan is de traditionele oplossing om uit te wijken naar een alternatieve leverancier. Maar als de onderliggende oorzaak er voor zorgt dat de alternatieve leverancier in precies dezelfde problemen zit biedt deze strategie natuurlijk geen soelaas.

De catastrofe in Japan maakt eens te meer duidelijk waarom Supply Chain risicomanagement nuttig en noodzakelijk is. Steeds meer bedrijven komen erachter dat in hun keten afhankelijk zijn van Japanse producten. Beschouw bijvoorbeeld de keten: Elektrische stroom - Silicon wafers - Chips - Elektronica - Computer gestuurde machines - Productiebedrijf - OEM - Retailer. Met het wegvallen van (een gedeelte van) de stroom in Japan, komen eerst de lokale producenten in de problemen, en dan langzaam maar zeker de hele keten. Ook wordt in dit voorbeeld de systeemrisico's duidelijk. Japan is met een marktaandeel van 60% verreweg de belangrijkste Silicon wafer producent in de wereld. Als je wel meervoudige leveranciers hebt maar in je ketenalternatieven geen globale spreiding hebt aangebracht kom je alsnog in de problemen.

Uit elke slechte gebeurtenis kan ook weer iets goeds gehaald worden. Uit de Japanse ramp kunnen Supply Chain risicomanagers belangrijke lessen voor de toekomst trekken.