blog

Lean begint met een schoon hoofd

carrière & mensen

Lean is geen kunstje en makkelijk uit te leggen. Lean is ook niet het even opruimen van de werkvloer. Hessel Visser legt uit welke eerste stappen er genomen moeten worden om tot een succesvolle invulling te komen.

Lean begint met een schoon hoofd
Hessel Visser

Lean is geen kunstje dat in een korte tijd wordt uitgelegd. Lean is ook niet het even opruimen van de werkvloer. Lean wordt vaak vereenzelvigd met kostenbesparing. Later voegt men daar dan HR aan toe. Dat kan toch niet waar zijn? Laten we eens kijken waar Lean vandaan komt en hoe je moet beginnen.

Het Lean verhaal begon bij Toyota. Dat is prachtig beschreven door Womack en Jones. Zie daarvoor hun legendarische boek: The Machine That Changed The World;  The Story Of Lean Production.

boek_lean

Dit boek is voor nog geen veertien euro te koop bij Bol.com. Dat zou iedereen, die met Lean te maken heeft, moeten lezen. Het gaat er om dat we eerst in ons hoofd de juiste zaken op een rijtje moeten hebben. Lean begint naar mijn mening met een opgeruimd hoofd of zelfs met een schoon geweten.

Lean is doen wat de klant wil

Een tweede stap in het bewustwordingsproces is het goed beseffen waarom het echt draait bij Lean. Uit de stukken van Toyota is te destilleren dat zij naar het voortbrengingsproces kijken als door de ogen van de klant. Op de website van Toyota hebben zij duidelijk weergegeven waar het om draait. Zij benoemen twee pijlers: just in time en jidoka. Dat houdt volgens Toyota achtereenvolgens in:

  • Making only “what is needed, when it is needed, and in the amount needed!”
  • Quality must be built in during the manufacturing process!

Het draait er dus om dat u alleen die acties in uw proces uitvoert die de klant waardeert. Dat kan zelfs meer zijn dan de klant vraagt. Dat noemen we klantwaarde toevoegen. Dit en niet meer dan dit is de basis van het Toyota Production System, zoals zij het zelf noemen. Lean wordt helaas vaak anders uitgelegd door valse profeten. Zo is er regelmatig door mij boos of ludiek gereageerd op Logistiek.nl, zoals: “Lean in één dag? Laat ons toch niet lachen!”  en “Doorslaan op lean: plaszakken en andere ongein”.

Leren zien

Het is me opgevallen dat veel ondernemers niet meer zien wat de klant echt wil (en niet altijd zegt). Soms mogen of moeten ze daar bij geholpen worden. Het is meestal geen onwil, maar vaak komt het door onkunde of blindheid. Al eerder schreef ik over het sprookje van de kleren van de keizer. We moeten wel duidelijk zien waar het aan mankeert in het proces, de organisatie, de communicatie en/of het gedrag . En daarnaast moeten we voor elkaar open staan. Kijk daarvoor bij anderen en luister naar de verhalen van mensen die het zelf beleefd hebben. Al in 1980 heb ik bij de productie van de F16 bij Fokker ervaring op mogen doen met verbeteringen die we nu onder Lean scharen. In de loop der jaren heb ik daar steeds maar weer nieuwe ervaringen aan mogen toevoegen. Ook ben ik weer in de schoolbanken gedoken om de nodige theorie op te snuiven. Op mijn 63ste heb ik zelfs weer een diploma Lean Master mogen halen bij McKinsey en Nyenrode om deze kennis ook over te mogen brengen aan anderen.

Levendig leren

Logistiek en Lean. Het is een combinatie waar ik jarenlang ervaring in heb opgedaan. Dat is de reden dat ik als docent mijn opwachting maak op dag 6 in de Collegereeks Logistiek over het onderwerp Lean (17 november). Een reeks colleges die Logistiek.nl samen met Nyenrode onder de noemer Logistiek Academy dit najaar organiseert.

Voor degene die een stapje verder willen gaan en als output een plan van aanpak voor de eigen organisatie wensen, is er een tweedaagse Masterclass Lean (7 & 8 december) samengesteld. Theorie en praktijk komen hier op een unieke manier samen in het Nyenrode Lean Instituut. Dat is een gebouw op het terrein van Nyenrode Universteit, waar een fabriek en een kantoor waarheidsgetrouw zijn nagebouwd. Er worden echte producten gemaakt met echte werknemers die uit de praktijk komen. Een unieke omgeving waar binnen twee dagen op een levendige manier vele elementen aan de orde komen die voor een Lean reis nodig zijn.

lean levendig lerend logistiek lonend laten leven

Met Lean aan de slag gaan is een uitdaging. De reis kan heel lang gaan duren. Daarbij spreken we vaak in termen van jaren. Het begin is vaak moeilijk. Neem daarom twee dagen de tijd om later niet in een valkuil terecht te komen. Stap voor stap komt u in een nieuw tijdperk terecht. U gaat anders kijken en leert te zien. Zo kunt u werken aan een kleurrijke reis met een prachtige beloning. Zo kunt u ook lean levendig gaan ervaren door lerend uw eigen logistiek te verbeteren, zodat u het lonend kan gaan  laten leven bij uw mensen en leidt tot lovende klanten. Maak er een mooie reis van!

Auteur Hessel Visser is docent, adviseur en auteur van diverse vakboeken.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels