Vervuilende voertuigen worden steeds meer geweerd uit binnensteden via de milieuzones. Voertuigen op één van de vele schone brandstoffen hebben geen last van deze beperkingen. Onder andere CNG, LNG en Groengas worden gerekend tot deze alternatieve schone brandstoffen. Maar wat zijn nu de verschillen, wat kost het om er mee te rijden en waar is het verkrijgbaar?
Aardgas (methaan) is in drie verschillende vormen als voertuigbrandstof op de markt:
- Compressed Natural Gas (CNG) - Samengeperst aardgas
- Liquefied Natural Gas (LNG) - Vloeibaar, diepgekoeld aardgas
- Groengas - Duurzaam geproduceerd biogas gezuiverd tot aardgaskwaliteit
Aardgas (CNG/LNG) en Groengas zijn de schoonste verkrijgbare (fossiele) alternatieven voor de huidige autobrandstoffen. De rij-eigenschappen van deze gasbrandstoffen zijn gelijk. Groengas is de duurzame variant van aardgas en is net als LNG ook in de vloeibare variant verkrijgbaar. CNG en LNG worden transitiebrandstoffen genoemd. Ze bereiden de markt voor op de overgang (of transitie) naar Groengas. Bron: Fuelswitch Provincie Gelderland.
Dual-Fuel
Er zijn twee motorvarianten voor aardgas en groen gas; de motor met vonkontsteking en de dual-fuel motor. De dual-fuel variant wordt bijna uitsluitend toegepast voor trucks, en gebruikt tegelijkertijd diesel en gas als brandstof. Een mengsel van diesel en gas wordt in de cilinder tot ontbranding gebracht. Het aandeel aardgas of groen gas in het mengsel kan variëren van 20% tot 75%, afhankelijk van het type motor en het gevraagde vermogen. De beide motorvarianten hebben uiteenlopende emissievoordelen.
CNG
Wat is het?
CNG is de afkorting voor Compressed Natural Gas (samengeperst aardgas, ofwel methaan). Dit wordt met behulp van een speciale installatie tot 200 bar in cilinders samengeperst voor het gebruik als autobrandstof. CNG-tankstations worden op het gewone aardgasnetwerk aangesloten.
Wat kost het?
Rijden op aardgas is goedkoop: een kilo CNG kost op dit moment aan de pomp € 0,78 excl. BTW (€ 0,93 incl. BTW, peildatum1 november 2011 ). Op een kilo CNG rijd je even ver als op een liter diesel.
Wat zijn de voordelen/nadelen?
Rijden op aardgas levert geen enkele uitstoot van fijnstof, stikstofoxiden en kankerverwekkende stoffen zoals PAC, butadieen en aldehyde, zoals bij diesel, benzine en LPG. Rijden op aardgas vermindert de CO2-uitstoot op de hele keten, van productie tot de uitlaat, met 12% t.o.v. diesel en 27% t.o.v. benzine. Aardgas is een Nederlands product. Dat betekent minder afhankelijkheid van olieproducerende landen. De wereldaardgasvoorraden zijn veel groter dan de olievoorraden. Aardgas wordt ook als veilige brandstof aangemerkt. Rijden op schone brandstof betekent zonder extra kosten rijden binnen het groeiend aantal milieuzones. Nadeel van CNG is de beperkte actieradius ten opzichte van LNG.
LNG
Wat is het?
Vloeibaar aardgas, of Groengas wordt meestal aangeduid als LNG. Dit staat voor ‘Liquefied Natural Gas', ofwel vloeibaar gemaakt aardgas. Om aardgas vloeibaar te maken wordt het afgekoeld tot -162°C. Zo wordt het volume 600 keer verkleind ten opzichte van het volume bij kamertemperatuur, terwijl de druk gelijk blijft. Normaal gesproken wordt LNG geïmporteerd vanuit landen als Algerije, Noorwegen, Qatar, Indonesië of Maleisië en wordt het per schip naar Nederland vervoerd. Het kan dan ingevoerd worden in het reguliere aardgasnet of gebruikt worden als motorbrandstof. Vloeibaar groen gas is qua samenstelling identiek, maar wordt met een vergistingsinstallatie geproduceerd uit biomassa. Dit kan gewoon in Nederland, waardoor lokaal een gesloten keten ontstaat. De voordelen van LNG gelden ook voor vloeibaar groen gas.
Wat kost het?
De aanschafprijs van een LNG truck is hoger dan de prijs van een vergelijkbare dieseltruck. De investering in een LNG truck kan worden terug verdiend door de lagere brandstofkosten. Op een kilogram LNG (of vloeibaar groen gas) kan minimaal even ver gereden worden als op een liter diesel. Afhankelijk van het soort truck, de motorvariant en het type gebruik kan er zelfs verder gereden worden op een kilogram LNG. De prijs van een kilogram LNG ligt echter zo'n 20 eurocent lager dan die van een liter diesel. Dit is inclusief de voor veel transportbedrijven gebruikelijke korting.
Wat zijn de voordelen/nadelen?
LNG heeft een hogere energiedichtheid ten opzichte van andere duurzame brandstoffen. Dat maakt LNG het meest geschikt voor vrachtwagens en bussen die grote afstanden moeten afleggen en daardoor veel brandstof verbruiken. Ten opzichte van CNG biedt LNG een fors verbeterde actieradius; er kan 2,5 tot 3 maal zoveel aardgas meegenomen worden in een tank met hetzelfde volume. Een actieradius van meer dan 1.000 kilometer is mogelijk. LNG wordt in een voertuig bij -162°C (cryogeen) opgeslagen, in zeer goed geïsoleerde tanks. Deze tanks worden niet actief gekoeld en warmen daardoor langzaam op. Als gevolg van het opwarmen, verdampt een deel van het LNG; dit wordt boil-off genoemd. Door het verdampte LNG neemt de druk in de tanks enigszins toe. Op het moment dat de druk te ver oploopt, wordt een klein gedeelte van het verdampte LNG door een veiligheidsysteem gecontroleerd afgeblazen. Het afblazen van verdampt LNG gebeurt normaal gesproken pas nadat er meer dan een aantal weken geen gebruik gemaakt is van het voertuig.
Groengas
Wat is het?
Groengas wordt duurzaam geproduceerd en toegevoegd aan het gasnet. Overschakelen van aardgas naar Groengas kan te allen tijde. Groengas wordt geproduceerd uit biomassa (bijvoorbeeld koeienmest of huisvuil). Vervolgens wordt het gezuiverd tot aardgaskwaliteit. Via het bestaande gasnet wordt het groen gas aan de pomp geleverd. Door middel van een certificaat is het Groengas gegarandeerd duurzaam.
Subsidies
Op dit moment is er één nationale subsidie waarop bedrijven aanspraak kunnen maken bij de aanschaf van een LNG truck; de MIA/Vamil regeling. Daarnaast zijn onlangs de subsidieaanvragen binnen het inmiddels gesloten subsidieprogramma ‘Truck van de Toekomst' beoordeeld door AgentschapNL. De aanschaf van schone voertuigen wordt fiscaal gestimuleerd voor bedrijven: zij mogen de aanschaf van de voertuigen versneld afschrijven en een deel van de investering aftrekken van hun fiscale winst. Dit gebeurd middels twee verschillende regelingen: Milieu-investeringsaftrek (MIA) en Willekeurige Afschrijving Milieu-investeringen (Vamil). In sommige gevallen kan van beide regelingen tegelijk gebruik gemaakt worden. Beide regelingen maken gebruik van dezelfde lijst met aftrekbare schone alternatieven: de milieulijst. Onder de alternatieven vallen onder andere voertuigen PIEK gecertificeerde (stille) trucks op aardgas. Meer informatie vindt u op de subsidiepagina, websites van de Belastingdienst en AgentschapNL.
Waar is het verkrijgbaar?
Hieronder is een overzichtskaart van Nederlandse tankstations die ook CNG, LNG en/of Groengas leveren.
Bron: Fuelswitch Provincie Gelderland.