Als een Europees bedrijf uit China een product laat overkomen worden er binnen de supply chain gemiddeld 220 (!)documenten uitgewisseld. Naast de inkoper en de leverancier zijn er twintig tot dertig tussenschakels bij betrokken, die allemaal hun centje willen verdienen. Tel uit je (schamele) winst.
Op het Nationaal Douanecongres een paar weken terug hield Frank Heijmann van het Ministerie van Financien een interessante presentatie over de bureaucratische rompslomp die aan internationale supply chains kleven. Deze kost bedrijven bergen met geld en is nog eens weinig effectief. "It's a mess in some supply chains", aldus Heijmann die zijn presentatie in het Engels hield samen met een Britse collega.
220 berichten
Uit het internationale onderzoeksprogramma Integrity Supply Chain, waar onder andere de Erasmus Universiteit bij is betrokken, blijkt dat internationale supply chains jungles van bureaucratie zijn waar vaak wel twintig tot dertig verschillende partijen (3pl-ers, expediteurs, cargadoors, zeevervoerders, douaneautoriteiten, etc.) bij zijn betrokken. Deze wisselen in totaal zo'n 220 berichten/documenten met elkaar uit, zoals ordergegevens, certificaten, transportdocumenten, manifesten, shippinglists, douaneaangiften, etc.
In al die berichten staan voor 85% dezelfde gegevens, blijkt uit het onderzoek. Wel worden ze vaak opnieuw overgetypt en ontstaan er dus veel fouten en misverstanden. Ondanks al deze informatie-uitwisseling hebben de meeste schakels in de keten geen idee hoe de rest van de keten eruit ziet. Een importeur in Europa weet misschien wanneer zijn product in Shanghai op het schip wordt geladen, maar wat er daarvoor allemaal heeft plaatsgevonden, grondstoffen, halffabrikaten, productie, etc., dat is voor hem één grote black box.
Tussenschakels verdienen er aan
Deze bureaucratie jungle kost natuurlijk veel geld. Het aandeel "logistieke kosten" in de inkoopprijs is soms wel zestig tot zeventig procent. (En dan nog is het kennelijk goedkoper om het uit China te halen, kun je nagaan!). Is dat een probleem? Voor de inkopende partij, ja, maar voor al die andere partijen juist niet. Die verdienen er hun boterham mee. Met zoveel belanghebbenden zal het niet makkelijk zijn om dit probleem te tackelen, zou je denken.
Gelukkig (voor de inkopende partij) worden er volop projecten gestart om de bureaucratie in de supply chains te bestrijden. Zo sprak Heijmann over de opzet van een wereldwijde portal waarmee gegevens maar één keer hoeven te worden ingevoerd en waar alle tussenschakels op kunnen aanhaken. Lijkt me een baanbrekende ontwikkeling als dat er werkelijk van gaat komen.
Rol expediteur verandert
Na afloop van de presentatie van Heijmann vroeg ik aan een expediteur die ook op het congres rondliep of hij bovenstaande ontwikkeling als een bedreiging zag. Als alle douane- en andere import/exportformaliteiten zo eenvoudig via zo'n portal kunnen worden afgehandeld, wat is dan immers nog de meerwaarde van een expediteur? Het antwoord dat hij gaf was bemoedigend: een moderne expediteur denk juist mee met zijn klant en adviseert hem hoe hij dit proces zo efficient mogelijk kan regelen.
Er is dus hoop.
Meer weten over het Integrity Project, zie http://www.integrity-supplychain.eu/